ဗုဒၶ ဘာသာျမန္မာ လူမ်ိဳး တုိ႔၏ သီတင္းကြၽတ္လ တြင္ က်င္းပျပဳလုပ္ေလ့ရွိေသာျမတ္ ႏိုးစရာ အစဥ္အလာေကာင္းပြဲတစ္ခု အျဖစ္ သက္ႀကီးဝါႀကီး ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ ပြဲပင္ျဖစ္သည္။ ဘာသာျမန္မာ လူမ်ိဳး တုိ႔၏ သီတင္းကြၽတ္လ တြင္ က်င္းပျပဳလုပ္ေလ့ရွိေသာျမတ္ ႏိုးစရာ အစဥ္အလာေကာင္းပြဲတစ္ခု အျဖစ္ သက္ႀကီးဝါႀကီး ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ ပြဲပင္ျဖစ္သည္။ ဘုရားရွင္လက္ထက္ေတာ္က သီတင္းဝါလကြၽတ္သည့္အခါ ျမတ္ စြာဘုရား၏ တပည့္သာဝကမ်ား ျဖစ္ ေသာ ရဟန္းေတာ္မ်ားသည္ အရပ္ ေဒသတစ္ပါး၌ ဝါဆိုဆံုၾကရသည့္ အတိုင္ ဘုရားရွင္မ်က္ေမွာက္သို႔ အေရာက္လာၾကကာ ဘုရွားရွင္အား ဖူး ေျမာ္ကန္ေတာ့ေလ့ရွိၾကသည္။
ဤသို႔အစဥ္အလာမ်ားကို အစြဲ ျပဳ၍ ေရွးျမန္မာဘုရင္ႏွင့္ မိဖုရား တုိ႔သည္ သီတင္းကြၽတ္သည့္အခါ ေရႊနန္းေတာ္ႀကီးအတြင္း၌ ကန္ေတာ့ ခံပြဲကို က်င္းပေလ့ရွိၾကသည္။ နန္း ေတာ္တြင္းရွိ မင္းညီမင္းသား၊ မင္း ေဆြ မင္းမ်ိဳးမ်ား စုး႐ံုး၍ မင္းႏွင့္ မိဖုရားတို႔ကို ကန္ေတာ့ၾကသည္။ ေရွးျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္တို႔ သည္ ဤဓေလ့ထံုးတမ္းေကာင္း တစ္ ခုအျဖစ္ သီတင္း ဝါလကြၽတ္သည့္အခါ သက္ႀကီးဝါႀကီးမ်ားအား ပူေဇာ္ ကန္ေတာ့ျခင္းကို တီထြင္ခဲ့ၾကဟန္ ရွိသည္ဟု ဆိုၾကသည္။ ဗုဒၶဘာသာ ျမန္ မာတိုင္းရင္းသားေပါင္းစံုတို႔သည္ ဤဓေလ့ထံုးစံကို ယခုထိတိုင္ လိုက္နာ ၾကလ်က္ သီတင္းကြၽတ္သည့္အခါ ရြာဦးေက်ာင္းဘုန္းေတာ္ႀကီးမ်ား၊ ႏွစ္ဖက္မိဘဘိုးဘြားမ်ား၊ ဆရာ သမားမ်ား၊ ရပ္ကြက္ၿမိဳ႕ရြာမ်ားရွိ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားအား မုန္႔၊ မ်က္ ႏွာသုတ္ပဝါ၊ ဝတ္စံုစသည့္ ပစၥည္း ဝတၳဳမ်ားျဖင့္ အသီးသီးပူေဇာ္ ကန္ေတာ့ေလ့ရွိၾကသည္။ ယခုေခတ္တြင္ ရပ္ကြက္၊ ေက်း ရြာ၊ ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ သက္ႀကီးရြယ္ အိုမ်ားအား အခမ္းအနားျဖင့္ အထူး ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ၾကသည္မ်ားရွိသည္။ ထုိ႔အတူဌာန၊ အဖြဲ႕အစည္းအလိုက္ ဌာနအႀကီးအကဲမ်ားႏွင့္ သက္ႀကီး ဘဝတူ ဝန္ထမ္းမ်ားကို ကန္ေတာ့ ၾကေလ့ရွိသည္။
ထို႔အတူ ေက်ာင္း အလိုက္ ေက်ာင္းသူ၊ ေက်ာင္းသား မ်ား စုေပါင္း၍ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ား အားလည္းေကာင္း၊ စာေရးဆရာ၊ သတင္းစာဆရာမ်ား၊ စုေပါင္း၍ အသက္ႀကီးရင့္ၾကေသာ စာေပပညာ ရွင္ႀကီးမ်ားအားလည္းေကာင္း၊ စာ ေပ၊ ဂီတ၊ ႐ုပ္ရွင္သဘင္အႏုပညာ ရွင္မ်ားကလည္း အသက္အရြယ္ႀကီး ရင့္ေသာ ပညာရွင္ႀကီးမ်ားအား လည္းေကာင္း၊ ခမ္းနားစြာ ပူေဇာ္ ကန္ေတာ့ၾကသည့္ အာစရိယပူေဇာ္ ပြဲမ်ိဳးလည္း ရွိေပသည္။ အခ်ိဳ႕အဖြဲ႕ မ်ားသည္ သီတင္းကြၽတ္သာမက မိမိ တို႔အဖြဲ႕ ႏွစ္ပတ္လည္၊ အျခားေန႔ရက္ ႀကီးမ်ားတြင္ က်င္းပ တတ္ၾကသည္။ ယင္းသက္ႀကီးဝါႀကီး ပူေဇာ္ ကန္ေတာ့ ပြဲမ်ားကို ဗုဒၶေဒသနာ လာ ဝတၳဳ ပစၥည္းတစ္ခုခုကို လွဴဒါန္း ၍ ပူေဇာ္သည့္ အာမိသာ ပူေဇာ္ျခင္း ႏွင့္ တရားျဖင့္လွဴဒါန္းသည့္ ဓမၼျဖင့္ ပူေဇာ္ျခင္းဟူေသာ ပူေဇာ္နည္းႏွစ္မ်ိဳး စလံုး ႏွင့္ ပူေဇာ္ၾကသည္ကို ေတြ႕ရ ေပမည္။
ထုိ႔ ျပင္ ေလာကေၾကာင္း ႐ႈေထာင့္အရ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ား၊ ဆရာသမား မ်ား၊ ပညာရွင္ႀကီးမ်ားထံ မွ အဖိုးတန္သည့္ ဆံုးမစကား မ်ား ၾကား ရျခင္း၊ ပညာရွိ သူေတာ္ေကာင္း မ်ား၏ ခ်ီးမြမ္းျခင္းကို ခံရျခင္း၊ လူ ခ်စ္လူခင္ ေပါမ်ားျခင္း၊ ယဥ္ေက်းသူ မ်ားဟု အသိအမွတ္ျပဳခံရျခင္းစေသာ အက်ိဳးတရားမ်ား ရရွိႏုိင္ၾကေပမည္။ ဓမၼေၾကာင္း႐ႈေထာင့္အရပူဇာစ ပူဇာ ေနယ်ာနမဂၤလာ၊ ဒါန မဂၤလာ၊ ဂါရဝ မဂၤလာ၊နိဝါတမဂၤလာ၊ ကတညဳတာ မဂၤလာ၊ ေသာဝစႆ မဂၤလာတရား ေတာ္မ်ားျဖစ္၍ ဘုရားရွင္ ေဟာ ၾကားသည့္ ၃၈ ျဖာမဂၤလာတရားႏွင့္ အက်ိဳးထူးမ်ား ရရွိႏိုင္ၾကေလသည္။
ထို႔ျပင္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ေဟာၾကားသည့္ ဓမၼပဒပါဠိေတာ္ အယုဝၯုနသ တို႔သား ဝတၳဳ ၌ သက္ ႀကီးရြယ္အိုမ်ားအား ရွိးခိုးပူေဇာ္ျခင္း၊ ႐ိုေသေလးစားျခင္း၊ ျပဳစုလုပ္ေကြၽး ျခင္းတုိ႔ကို အၿမဲတေစ ျပဳလုပ္ေသာသူ သည္ အသက္ရွည္ျခင္း၊ အဆင္းလွ ျခင္း၊ ကိုယ္စိတ္ခ်မ္းသာျခင္း၊ အား ခြန္ဗလရွိျခင္းဟူေသာ အက်ိဳးေလး မ်ိဳးကို ရရွိႏိုင္သည္ဟု ဗုဒၶဘုရွားရွင္ က ေဟာေတာ္မူထားသည္။ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားအား ပူ ေဇာ္ကန္ေတာ့ ေတာင္းပန္ျခင္းသည္ အျပစ္ကိုကုစားျခင္း၊ အျပစ္ကို ပေပ်ာက္ ေစႏိုင္သည္လည္း ျဖစ္ေၾကာင္း၊ အလြန္ႀကီးေလးေသာ ကံႀကီး ငါးပါး မွ တစ္ပါး၊ အျခားကံႀကီး ကံငယ္ထိုက္ ေစမႈတို႔ကို ပေပ်ာက္ေစႏိုင္သည္ဟု ဗုဒၶျမတ္စြာ ေဟာၾကားခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဓေလ့ေကာင္း၍ အက်ိဳးမ်ားေသာ သက္ႀကီးဝါႀကီး ပူေဇာ္ကန္ေတာ့ပြဲကို ဗုဒၶဘာသာဝင္ မ်ားသည္ ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမႈ အစဥ္ အလာအေကာင္းတစ္ခုျဖစ္ ထာဝရ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ၾကရမည္ မလြဲပါေပ။
ျမတ္မင္းလိႈင္
မွီျငမ္း
ဦးေအးႏိုင္ (ဘီေအ)အစိုးရဓမၼာစရိယ ႏွင့္ စတီယဂၤဏ(ေရႊတံဆိပ္ရ အ႒ကထာ
ျပန္အေက်ာ္)ဓမၼာစရိယ၏ ဆယ့္ႏွစ္လရာသီျမန္မာ့႐ိုးရာ ရာသီပြဲေတာ္မ်ား