အိန္ဒိယနိုင်ငံ မေဃာလယ(Meghalaya) ပြည်နယ်မှာ လက်ရှိကျင်းပနေတဲ့ “Exercise PRAGATI 2026” စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုမှာ မိတ်ဖက် ၁၂ နိုင်ငံက စစ်သည် ၄၀၀ ကျော် ပါဝင်ပြီး ပူးတွဲအကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းရေးနဲ့ တောတွင်းစစ်ဆင်ရေးတွေကို လေ့ကျင့်နေကြပါတယ်။ ဒီလေ့ကျင့်မှုဟာ ပြင်းထန်တဲ့ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုတွေ၊ အဖွဲ့လိုက် စွမ်းဆောင်ရည်မြှင့်တင်မှုတွေကတစ်ဆင့် စစ်နည်းဗျူဟာပိုင်းဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်မှု၊ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနဲ့ ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးတို့ကို အဓိကဦးတည်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
နိုင်ငံစုံပူးတွဲစစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုဖြစ်တဲ့ PRAGATI 2026 ရဲ့ ပထမဆုံးအကြိမ်မြောက် အခမ်းအနားကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၀ ရက်နေ့က မေဃာလယပြည်နယ်၊ အွမ်ရွိုင်း(Umroi) မှာ စတင်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး အခုဆိုရင် အရှိန်အဟုန်နဲ့ လည်ပတ်နေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီစစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုမှာ ဒေသတွင်းငြိမ်းချမ်းရေး၊ လုံခြုံရေးနဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအတွက် တူညီတဲ့မျှော်မှန်းချက်ရှိကြတဲ့ အိမ်ရှင် အိန္ဒိယနိုင်ငံအပါအဝင် မိတ်ဖက် ၁၂ နိုင်ငံက စစ်သည် ၄၀၀ ကျော် ပါဝင်ပါတယ်။ အိန္ဒိယကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ပါဝင်တဲ့ မိတ်ဖက် ၁၂ နိုင်ငံကတော့ မြန်မာ၊ ဘူတန်၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ အင်ဒိုနီးရှား၊ လာအို၊ မလေးရှား၊ မော်လ်ဒိုက်၊ နီပေါ၊ ဖိလစ်ပိုင်၊ ဆေးရှဲလ် (Seychelles)၊ သီရိလင်္ကာ နဲ့ ဗီယက်နမ် တို့ပဲ ဖြစ်ကြပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ သုံးရက်တာကာလအတွင်းမှာ စစ်သည်တွေဟာ တောင်ကုန်းတောင်တန်းထူထပ်ပြီး တောတောင်ထူထပ်တဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်တွေမှာ ပြင်းပြင်းထန်ထန် လေ့ကျင့်ခဲ့ကြပါတယ်။ ကျောက်ဆောင်တက်တာ၊ ခြုံခိုတိုက်ခိုက်တာနဲ့ ခြုံခိုတိုက်ခိုက်မှုကို ပြန်လည်ခုခံတာ၊ ကြိုးစီးဆင်းတာ(slithering)၊ တောတွင်းလမ်းကြောင်း ပစ်ခတ်မှုလေ့ကျင့်တာနဲ့ ဘတ်စ်ကားစီးနင်းစီးချင်းထိုး စစ်ဆင်ရေး(bus intervention drills) တွေကို လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ပါဝင်သူတွေကြားထဲမှာ လုပ်ငန်းကျွမ်းကျင်မှု၊ ယုံကြည်မှုနဲ့ ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ဆန်ဆန် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို ပိုကောင်းလာစေဖို့ စနိုက်ပါပစ်ခတ်မှုနဲ့ AK-203 သေနတ်ပစ်ခတ်မှု ပြိုင်ပွဲတွေကိုလည်း ထည့်သွင်းကျင်းပခဲ့ပါတယ်။
အိန္ဒိယကြည်းတပ်ရဲ့ ခြေလျင်တပ်ဖွဲ့ဆိုင်ရာ အဓိကကျတဲ့ အရာရှိကြီးဖြစ်သူ ဗိုလ်မှူးချုပ် ဆူနေးလ် ရှိုရန်(Major General Sunil Sheoran) က ဖွင့်ပွဲမိန့်ခွန်းမှာ တက်ရောက်လာတဲ့ တပ်ဖွဲ့ဝင်အသီးသီးကို ကြိုဆိုနှုတ်ခွန်းဆက်ခဲ့ပြီး လက်ရှိရင်ဆိုင်နေရတဲ့ လုံခြုံရေးစိန်ခေါ်မှုတွေကို ဖြေရှင်းတဲ့နေရာမှာ အတူတကွ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ဖို့ ဘယ်လောက်အရေးကြီးလဲဆိုတာကို အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ပါဝင်သူအားလုံးကို ပွင့်လင်းမြင်သာမှု၊ အပြန်အလှန်လေးစားမှုတွေနဲ့အတူ တစ်ဦးချင်းစီရဲ့ အတွေ့အကြုံနဲ့ အရည်အချင်းတွေဆီကနေ သင်ယူလိုစိတ် အပြည့်ရှိကြဖို့ တိုက်တွန်းအားပေးခဲ့ပါတယ်။
ဒီစစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုအပြင် အားကစားပွဲတွေနဲ့တကွ အလွတ်သဘော ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုတွေကတစ်ဆင့် ရဲဘော်ရဲဘက်စိတ်ထား တည်ဆောက်ဖို့နဲ့ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေး ပိုမိုခိုင်မာလာစေဖို့ကိုလည်း အလေးထားခဲ့ပါတယ်။ မိတ်ဖက်နိုင်ငံအသီးသီးက စစ်သည်တွေဟာ ဘတ်စကက်ဘော၊ ဘော်လီဘောနဲ့ လွန်ဆွဲပွဲတွေမှာ ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့ကြပြီး ဒါဟာ နိုင်ငံအသီးသီးက လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တွေကြားထဲမှာ အဖွဲ့လိုက်လုပ်ဆောင်တတ်တဲ့စိတ်၊ အပြန်အလှန်ယုံကြည်မှုနဲ့ ညီအစ်ကိုရင်းချာစိတ်ဓာတ်တွေကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။
စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုဟာ နှစ်ပတ်ကြာမြင့်မှာဖြစ်ပြီး တောင်ကုန်းတောင်တန်းနဲ့ တောတောင်ထူထပ်တဲ့ မြေပြင်အနေအထားတွေမှာ အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းရေး စစ်ဆင်ရေးတွေကို အဓိကဗဟိုပြုထားတာပါ။ ဒါ့အပြင် ပါဝင်တဲ့ စစ်သည်တော်အားလုံးရဲ့ လိုက်လျောညီထွေရှိမှု၊ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုနဲ့ စစ်နည်းဗျူဟာပိုင်းဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်မှုတွေကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်ဖို့အတွက် ပူးတွဲစီမံကိန်းရေးဆွဲမှု လေ့ကျင့်ခန်းတွေ၊ စစ်နည်းဗျူဟာဆိုင်ရာ လေ့ကျင့်ခန်းတွေနဲ့ ဟန်ချက်ညီညီ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်တဲ့ စစ်ဆင်ရေးတွေကိုလည်း ထည့်သွင်းလေ့ကျင့်နေကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။