အလုပ္က ကိုယ့္စားပြဲေရွ႕က နံရံမွာ၊ ကိုယ့္ေရွ႕ကအလုပ္လုပ္သြားတဲ့လူကပ္သြားတယ္ထင္တာ ပါပဲ။ ေန႔စဥ္အလုပ္စားပြဲေရွ႕မွာ ျမင္ ေနတာ တစ္ႏွစ္ေက်ာ္ရွိၿပီ။ မေန႔က မွ ဒါေလး ဓာတ္ပုံ႐ိုက္ၿပီး ေရးခ်င္တာ ေလးရွိလာလို႔ခ်ေရးလိုက္မိတာပါ။
အဖြဲ႕အစည္း ႐ူးသြပ္မႈဆိုတာ က ဒါႀကီးပဲ ထပ္ခါထပ္ခါလုပ္ၿပီး ျခားနားတဲ့ ရလဒ္လည္းလိုခ်င္တာကို ဆိုလိုတာပါ။ ဒါေပမဲ့ တကယ္ျခား နားတဲ့ ရလဒ္ေတြရခ်င္ရင္ေတာ့ ဒါ ေတြကို ထပ္ခါထပ္ခါလုပ္ပါလို႔ ဆို တားတာျဖစ္ပါတယ္။
– တန္ဖိုးတက္မယ့္ ဘာေတြကို
ဆက္လုပ္မွာလဲ၊
– တန္ဖိုးမဲ့တဲ့ဘာေတြကိုမလုပ္ဘဲရပ္
လိုက္မွာလဲ၊
– တန္ဖိုးရွိလာမယ့္ ဘာေတြကို
စလုပ္မွာလဲ၊
– ဘယ္လိုတိုင္းတာၿပီး၊ ဘယ္သူ႔ကို
တာဝန္ခံမွာလဲ။
ဒီက ကုမၸဏီေတြမွာကေတာ့ တစ္ခုနဲ႕တစ္ခု စီမံခန္႔ခြဲမႈနည္းနာ ပိုင္းသာ ကြာခ်င္ကြာမယ္။ ကုိယ့္ ကုမၸဏီတန္ဖိုးတက္ေအာင္၊ အျမတ္ မ်ားမ်ားက်န္ေအာင္ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈအ လြန္မ်ားတဲ့ ေစ်းကြက္အတြင္းမွာအ သည္းအသန္ ႀကိဳးစား႐ုန္းကန္ၾကရ တာပါပဲ။
အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုရဲ႕ ရည္မွန္း ခ်က္ေတြကို အခ်ိန္တိုတိုနဲ႔ ထိထိ ေရာက္ေရာက္ေအာင္ျမင္ဖို႔အတြက္ ေအာက္ပါစီမံခန္႔ခြဲမႈလုပ္ငန္း ေဆာင္တာ ၄ ခုနဲ႔ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ၾကတာမ်ားပါတယ္။
(၁) planning လို႔ဆိုတဲ့အနာဂတ္ မွာ အဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ ေတြကို ဘယ္လိုေရာက္ေအာင္ စြမ္း ေဆာင္မယ္ဆိုတာအတြက္ ႀကိဳတင္ စီမံခ်က္ေရးဆြဲတာ၊
(၂) organising လို႔ေခၚမယ့္ တာဝန္ ခြဲေဝေပးအပ္တာ၊ သက္ ဆိုင္ရာတာဝန္အလိုက္ ဌာနေတြကို ခြဲေဝေပးအပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။
(၃) leading လို႔ေခၚမယ့္ ေခါင္း ေဆာင္မႈကေတာ့ အဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ေတြ ေအာင္ျမင္ဖို႔ အတြက္ ေခါင္းေဆာင္မႈ၊ ၾသဇာနဲ႔ အရွိန္အဝါကိုသုံးၿပီး ဝန္ထမ္းေတြကို တြန္းအားေပးရမွာျဖစ္ပါတယ္။
(၄) controlling ကေတာ့ရည္မွန္း ခ်က္ပန္းတိုင္ကို ေရာက္ေအာင္ လုပ္ေနသလား၊ မလုပ္ဘဲ ေနသလား ဆိုတာ ဝန္ထမ္းေတြရဲ႕ လႈပ္ရွားမႈ ေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာၿပီး လိုအပ္တဲ့အခါ တည့္မတ္ျပဳျပင္ ေပးတာျဖစ္ပါတယ္။
ဒီလုပ္ငန္းေဆာင္တာ ၄ ခု လုံးဟာ မန္ေနဂ်ာေကာင္းတစ္ ေယာက္နဲ႔ တစ္သားတည္းရွိေနရမွာ လည္းျဖစ္ပါတယ္။ မန္ေနဂ်ာေကာင္း တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ကလည္း
(၁) conceptual skills လို႔ ေခၚတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ အစိတ္အပုိင္းအားလုံး ကို ဆက္စပ္ေဆာင္ရြက္တာ၊ တစ္စုံ လုံးရဲ႕ ႐ုပ္လုံးကိုရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိျမင္ႏိုင္တဲ့ အရည္အခ်င္း၊ ကြၽမ္းက်င္မႈရွိတဲ့သူျဖစ္ျခင္း၊တစ္နည္း အားျဖင့္ ေရရွည္အက်ိဳးအတြက္ အျမင္က်ယ္က်ယ္နဲ႔ မဟာဗ်ဴဟာက် က်ေတြး ေခၚႏိုင္တဲ့သူျဖစ္ျခင္း၊
(၂) human skills ကေတာ့ တစ္ဦး ခ်င္းစီနဲ႔ေရာအစုအဖြဲ႕နဲ႔ပါ ထိထိ ေရာက္ေရာက္ အလုပ္လုပ္ႏိုင္တဲ့ အရည္အခ်င္းရွိတဲ့သူ။ တစ္နည္းအား ျဖင့္ စိတ္ဓာတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ တြန္းအား ေပးႏုိင္တဲ့သူ၊ အျငင္းပြားစရာေတြရွိ တဲ့အခါ ေျဖရွင္းေပးႏုိင္တဲ့အရည္ အခ်င္းရွိတဲ့သူျဖစ္ျခင္း၊
(၃) technical skills ဆိုတဲ့ပညာရပ္ ဆိုင္ရာ တစ္ခုခ်င္းစီကိုလည္းအထူးကြၽမ္းက်င္မႈရွိတဲ့အရည္ေသြးေတြနဲ႔ ပိုင္းျခားသုံးသပ္ႏိုင္တဲ့ အရည္အခ်င္း ေတြရွိတဲ့သူျဖစ္ျခင္း စတဲ့ကြၽမ္းက်င္မႈ ေတြကို ပိုင္ဆိုင္ထားၾကတဲ့သူေတြသာ ကုမၸဏီတစ္ခုရဲ႕ ထိပ္ပိုင္းရာထူးနဲ႔ မန္ေနဂ်ာရာထူးေတြကို ရရွိၾကတာ မ်ားပါတယ္။
ကြၽန္ေတာ္ အရင္အလုပ္မွာ တုန္းက ၇ ႏွစ္ေလာက္အတြင္း ေျပာင္းလိုက္တဲ့ စီအီးအို၊ ေအာ္ပေရး ရွင္းမန္ေနဂ်ာ၊ တစ္ေယာက္ေျပာင္း ရင္ စီမံခန္႔ခြဲမႈပုံစံေျပာင္း၊ ဟိုအစီ ရင္ခံစာေတာင္း၊ ဒီအစီရင္ခံစာလို ခ်င္တယ္ေျပာနဲ႔ ကုမၸဏီရဲ႕ စြမ္း ေဆာင္မႈတက္ေအာင္လုပ္တာၾကည့္ ၿပီး ေတာ္ေတာ္လည္းအားက်အတုယူ ခဲ့ဖူးတယ္။ စီအီးအိုဖတ္ခ်င္တဲ့ အစီ ရင္ခံစာေလးတစ္ခုက ကုမၸဏီမွာရွိ တဲ့မန္ေနဂ်ာအားလုံး၊ ႐ုံးဝန္ထမ္း အားလုံး၊ စက္႐ုံအလုပ္သမားအားလုံး နဲ႔ ေနာက္ဆုံးသန္႔ရွင္းေရး ဝန္ထမ္း အဆုံး အလုပ္ပိုလုပ္ေအာင္၊ ပိုၿပီးဖိ အားေပးလာတာ၊ ေစ့စပ္ၿပီး ေထာင့္ ေစ့ေအာင္လုပ္ထားတာေတြ႕ေတာ့ အေတြ႔အႀကံဳ မရင့္က်က္ေသးတဲ့ ကိုယ့္အတြက္ အံ့ၾသစရာေတြ ျဖစ္ခဲ့ ဖူးပါတယ္။
သတ္မွတ္ေပးထားတဲ့တာဝန္ ေပးၿပီးေတာ့ ၿပီးၿပီးေရာထားတာ မ်ိဳးမဟုတ္ဘဲ အပတ္စဥ္ကိုယ့္ရဲ႕ လုပ္ငန္းရွင္ဆီမွာ လုပ္ငန္းၿပီးစီးမႈကို အၿမဲမျပတ္အစီရင္ခံ အေၾကာင္း ၾကားေပးေနရတာျဖစ္ပါတယ္။ နီ ေၾကာင္ေၾကာင္ သူငယ္ခ်င္းတစ္ ေယာက္ကိုေတာင္ ေျပာမိေသးတယ္။
ေဟ့ေကာင္ေရ၊ မင္းတို႔ကြန္ျမဴနစ္ေတြ ေခ်းပါရင္ေတာင္ နည္းနာသိရမယ္ ဘာညာေတြေျပာမေနနဲ႔။ အျဖဴ ေကာင္ေတြက မင္းတို႕ေခ်းပါရင္ နည္းနာသိရမယ္ဆိုတာကို ပ်င္း ေတာင္ ပ်င္းေသးတယ္” လုိ႕ ေနာက္ ေျပာင္ေျပာမိပါေသးတယ္။
ကုမၸဏီမွာ ဘာအားနည္းခ်က္ ေတြရွိေနလဲ၊ လက္ရွိအျမတ္တစ္ က်ပ္ကေန၂က်ပ္ျမတ္ခ်င္တယ္။ ဘာေတြကိုျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔လိုမလဲ အစရွိသျဖင့္ေထာက္ျပမယ့္၊ ကုမၸဏီ ရဲ႕ တိုးတက္ရာတိုးတက္ေၾကာင္း၊ ဘာေတြလုပ္သင့္လဲဆိုတာေတြကို ျပင္ပက business consultant စီးပြားေရးအတိုင္ပင္ခံေတြ ငွားၿပီး ေတာ့ လုပ္တာကိုလည္း ကိုယ္ေတြ႕ ႀကဳံခဲ့ဖူးၿပီး အေတာ္သေဘာက်၊ အား က်ခဲ့တာပါ။ အလယ္အလတ္ေလာက္ ပဲရွိမယ့္ ကုမၸဏီတစ္ခုရဲ႕ ေထာင့္ေစ့ ေအာင္ စီမံခန္႔ခြဲမႈေတြဟာ အတုယူ ခ်င္စရာေပါင္း ေျမာက္ျမားစြာနဲ႔ပါ။
ခုျမန္မာျပည္မွာ သမၼတအသစ္ တက္ေတာ့ လူေတြက အုတ္ေအာ္ ေသာင္းတင္းအားေပးၾက။ သမၼတ သစ္ႀကီးက ေကာင္းေအာင္လုပ္မွာပဲ ေျပာၾကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ခ်ီး မြမ္းဖို႔ေစာပါေသးတယ္လို႔ ေျပာခ်င္ ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ မ်က္စိထဲမွာ ေတာ့ သမၼတႀကီးကို စီအီးအို တစ္ေယာက္လို ျမင္ထားၿပီးသူကဘာ စီမံခ်က္ေတြခ်မွာလဲ၊ ဘယ္လိုလုပ္ ထုံး လုပ္နည္းေတြေရးမွာလဲ၊ ေရး ထားတဲ့လုပ္ထုံးလုပ္နည္းေတြ အတိုင္းလုပ္၊ မလုပ္ ဘယ္လိုေစာင့္ ၾကည့္ၿပီး ထိန္းခ်ဳပ္မႈေတြလုပ္မွာလဲ၊Business consultant လိုမ်ိဳး ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္အတြက္ ဆိုရင Think tank ေပၚလစီပိုင္းဆိုင္ရာ အႀကံေပးအုပ္စုေတြက ဘယ္လို လူမ်ိဳးေတြနဲ႕ လုပ္မွာလဲ၊ ေနာက္ ၆ လ၊ တစ္ႏွစ္ေလာက္မွ ေၾသာ္ သူက ဒီလိုစီမံခန္႔ခြဲမႈနဲ႔ ဒီလိုလုပ္လိုက္လို႔ စီးပြားေရးဘယ္လို တက္သြားတယ္။ ဂ်ီဒီပီဘယ္လိုတက္သြားတယ္။ တရားဥပေဒစိုးမုိးမႈ ဘယ္လိုေကာင္း လာတယ္ဆိုတာေတြ အားပါးတရ ေျပာခ်င္ပါတယ္။
သမၼတစျဖစ္တဲ့ေန႔က ေျပာ သြားတဲ့မိန္းခြန္းထဲမွာပါတဲ့ ဦးစားေပး ရည္မွန္းခ်က္ပန္းတိုင္ေတြထဲမွာပါ တဲ့ ပထမဦးစားေပးအခ်က္ျဖစ္တဲ့
(၁) တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔ ျပည္သူ မ်ားရဲ႕ လူမႈ-စီးပြားဘဝ တိုးတက္ ျမင့္မားေရးဟာ လတ္တေလာျပည္သူ ေတြ အာသာငမ္းငမ္းေတာင့္တေနတဲ့ အခ်က္လည္းျဖစ္ေတာ့ သမၼတႀကီး ဦးစားေပးလုပ္ငန္းထဲမွာပါေတာ့ ျပည္သူေတြအတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ေကာင္းတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။
က်ီးလန္႔စာစားျဖစ္ေနရတဲ့ အေျခအေနေတြက ေနရာတိုင္းမွာလို ေတြ႕ေနရေတာ့ အဲဒီအေျခအေနေတြ ကိုလည္း ေသေသခ်ာခ်ာထိန္းခ်ဳပ္ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းႏိုင္မယ္ဆိုရင္ ေတာ့ အရင္သမၼတထက္စာရင္ ပိုၿပီး ေတာ့ျပည္သူရဲ႕ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ ျမင့္တက္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္ထဲေရးအပါအဝင္ ဝန္ႀကီးဌာန အားလုံးရဲ႕ လုပ္ငန္းေဆာင္တာ အား လုံးကို ႀကီးၾကပ္ခြင့္အာဏာရွွိထားတဲ့ သမၼတတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ေသေသ ခ်ာခ်ာ ၾကပ္မတ္ေဆာင္ရြက္မယ္ ဆို ရင္ တရားဥပေဒစိုးမုိးေရးကိစၥက လည္း တိုးတက္ေျပာင္းလဲလာေအာင္ လုပ္ႏိုင္မယ္လို႔လည္း အေကာင္းျမင္ မိပါတယ္။
ဦးဝင္းျမင့္ဟာ အရင္က မန္ေန ဂ်ာေကာင္းျဖစ္ခဲ့ဖူးသလား။
ပညာရွင္ေတြကိုဘယ္လိုအသုံးခ်ေဆာင္ရြက္သြားမွာလဲ။ ဘာ ဘာ ညာညာေတြေတြးရင္း အေကာင္း လည္းေျပာဖို႔ ေစာသလို အဆိုးလည္း မေျပာခ်င္ေသးပါဘူးလို႔ ေျပာခ်င္ပါ တယ္။
”သမၼတ ဘယ္ေလာက္ပဲေျပာင္း ရေျပာင္းရ ေအာက္ကလူေတြ တစ္ ခ်က္ၾကည့္ေပး၊ ေအာက္မွာအမ်ား ႀကီး စုတ္ျပတ္ေနတယ္။ ဝင္ေငြေတြ နဲ႔ထြက္ေငြေတြမမွ်ၾကဘူး။ ဟုတ္ တယ္မဟုတ္လား။ အစိုးရကလစာ ေတြတိုးေပးေနတာပဲ။ ဒါေပမဲ့ မေလာက္ၾကဘူး။ ကုန္ေစ်းႏႈန္းက အဓိက။ ကုန္ေစ်းႏႈန္းေလးခ်ေပးလိုက္ အားလုံးအဆင္ေျပသြားမယ္” ဆိုၿပီး ဘီဘီစီနဲ႔အင္တာဗ်ဴးထားတဲ့ လတ္ တေလာေအာက္ေျချပည္သူ အမ်ားစု ကို ထင္ဟပ္ေနတဲ့ အိမ္ရွင္မတစ္ ေယာက္ရဲ႕ ရင္ဖြင့္ညည္းတြားခဲ့တာ ေလးကို အျမန္ဆုံးေျဖရွင္းဖို႔အတြက္ သမၼတႀကီးအေနနဲ႔ စီမံခန္႔ခြဲမႈ ေကာင္းေကာင္း၊ ဘယ္လိုမူဝါဒမ်ိဳး ေတြနဲ႔ တက္ညီလက္ညီ လုပ္ေဆာင္ ၿပီး အေျခခံျပည္သူေတြရဲ႕ စားဝတ္ ေနေရးကို ဘယ္လိုေျဖရွင္းမလဲဆို တာ သမၼတႀကီးရဲ႕လမ္းၫႊန္မူဝါဒ မိန္႔ခြန္းေတြကို ဆက္လက္ၾကားခ်င္ ေနေသးသလို၊ ေနာက္ႏွစ္ ဒီအခ်ိန္ ေလာက္မွာလည္း တိုးတက္မႈ အေျခ ျပဇယားေတြပါမယ့္ သမၼတႀကီးရဲ႕ တစ္ႏွစ္ျပည့္မိန္႔ခြန္းကို နားေထာင္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနမိပါေတာ့တယ္။
ခ်စ္ကို (မဲလ္ဘုန္း)