ဈေးကွက်အတွင်း ကုန်စည်လိုအပ်မှုပေါ် မူတည်ကာ သွင်းကုန်လိုင်စင်များ ချထားပေးနေဟုဆို

ပြည်တွင်းဈေးကွက်အတွင်း ကုန်စည်လိုအပ်မှုအခြေအနေအပေါ် မူတည်ကာ သွင်းကုန်လိုင်စင်များကို ချထားပေးနေကြောင်း နိုင်ငံခြားသုံးငွေကြီးကြပ်မှုကော်မတီအဖွဲ့ဝင်၊ မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌဒေါ်သန်းသန်းဆွေက ဖေဖော်ဝါရီ ၅ ရက်က ကုန်သည်စက်မှုအသင်းချုပ်တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် အသိပညာမြှင့်တင်ရေးဆွေးနွေးပွဲတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

‘’ သွင်းကုန် လိုင်စင်တွေက seasonal adjustment အပေါ်မှာ မူတည်တယ်။ ဒီကာလမှာ stockတွေက ဘယ်လောက်ရှိလဲ၊ ဘယ်လောက်အထိ ကျွန်မတို့ လိုင်စင်ပေးပြီးပြီလဲအပေါ်မှာ မူတည်ပြီးတော့မှလိုင်စင်ပေးတဲ့အတိုင်း တချို့က အကုန်မသွင်းဘူး။အဲဒီတွေလည်း ပြန်ကြည့်ရတယ်””ဟု ဥက္ကဋ္ဌဒေါ်သန်းသန်းဆွေက ပြောကြားခဲ့သည်။

သွင်းကုန်လိုင်စင်ပေးထားပြီး ကာလတစ်ခုအထိ မသွင်းနိုင်ပါကလည်း အဆိုပါသွင်းကုန်လိုင်စင်ရရှိထားသူများကို ပြန်လည်သုံးသပ်လေ့ရှိကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

‘’ဘယ်နိုင်ငံမှာမှ import၊ export balancing တော့ မဖြစ်ပါဘူး။ ဒီအပေါ်မှာမူတည်ပြီး ကိုယ့်နိုင်ငံရဲ့ inflow တွေ အများကြီးထည့်သွင်းစဉ်းစားပြီးတော့မှ သွင်းကုန်လိုင်စင်ကို ဝိုင်းဝန်းဆွေးနွေးကြတာဖြစ်ပါတယ်”” ဟု ဥက္ကဋ္ဌဒေါ်သန်းသန်းဆွေက ပြောသည်။

စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့်လည်း ပေါ်လစီအတိုင်း ဆောင်ရွက်နေကြောင်း သိရသည်။

‘’ နယ်စပ်ဆိုရင် ဆောက်လုပ်ရေးပဲဖြစ်ဖြစ်၊ လျှပ်စစ်ပဲဖြစ်ဖြစ်၊ ဆိုလာပဲဖြစ်ဖြစ်၊ ဆိုလာကိုအားပေးနေတာဆိုတော့ တင်သမျှ လိုင်စင်ပေးတယ်။ တိုင်းပြည်ရဲ့အနေအထားအပေါ် မူတည်ပြီးပေါ့””ဟု ဥက္ကဋ္ဌဒေါ်သန်းသန်းဆွေက ရှင်းလင်းပြောကြားခဲ့သည်။

စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ကုန်သွယ်ရေးဦးစီးဌာနအနေဖြင့် သွင်းကုန် လုပ်ငန်းရှင်များက ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့မှစတင်၍ လျှောက်ထားသည့် သွင်းကုန် လိုင်စင်/ပါမစ်လျှောက်လွှာများ၏ သက်တမ်းကို ရက်ပေါင်း ၁၈၀ သတ်မှတ်မည်ဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ထားသည်။

ပြည်တွင်းတွင် ရောင်းဝယ်ခြင်းလုပ်ငန်း (Trading) ဆောင်ရွက်ရန် တင်သွင်းမှုများအတွက် လိုင်စင်လျှောက်ထား ရာတွင် ကုမ္ပဏီတစ်ခုလျှင် ကုန်ပစ္စည်းအမျိုးအစားတူညီပါက ပြက္ခဒိန် တစ်လအတွင်း တစ်စောင်သာ လျှောက်ထားရန်နှင့် အဆိုပါတစ်စောင်ကိုသာ အတည်ပြုခွင့်ပြုသွားမည်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် သွင်းကုန် လိုင်စင်/ပါမစ်လျှောက်လွှာ သက်တမ်းရက်ပေါင်း ၁၈၀ ကျော်လွန်သည့် လျှောက်ထားမှုများကို Myanmar Tradenet 2.0 စနစ်မှ ပယ်ဖျက်ခြင်း (Auto Cancel) ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် အသိပေးကြေညာချက်(၄/၂၀၂၅) ဖြင့် အသိပေးထုတ်ပြန်သည်။

‘’ဆိုတော့ Import လိုင်စင်သည် ပေးတယ်၊မပေးဘူးမဟုတ်ပါဘူး။ seasonal adjustment လုပ်ပါတယ်၊ stock လက်ကျန်ရယ်၊ ပြည်သူလူထုက ဘာလိုလဲ၊ ဥပမာဆိုရင် ဘယ်ပစ္စည်းကတော့ လိုနေပြီ၊ production လုပ်ဖို့လိုနေပြီ။ ကျွန်မတို့မှာလည်း hearing တွေရှိတယ်။ evidence တွေရှိတယ်။ ဥပမာ- ဆန်စပါးထုတ်ချင်တယ်၊ ဆီထုတ်ချင်တယ်၊ စက်ပစ္စည်းတွေဆိုရင် တင်သမျှ အကုန်ပေးတယ်”ဟု ဒေါ်သန်းသန်းဆွေက ပြောကြားခဲ့သည်။

ပိုကုန်လုပ်ငန်းရှင်များအနေဖြင့် လိုင်စင်လျှောက်ထားသည့် စောင်ရေနှင့် ပမာဏအတိုင်း မှန်မှန်ကန်ကန်တင်ပို့ကြရန်နှင့် သတ်မှတ်ကာလအတွင်း ပိုကုန်ရငွေပြန်လည်ဝင်ရောက်ရေး ဆောင်ရွက်ကြရန် စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး၀နကြီးဌာနက တိုက်တွန်းထားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်အနေဖြင့် ပိုကုန်တင်ပိုခြင်းမှ ရရှိသည့် ပိုကုန်ရငွေပမာဏ၏ ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းအစား ၁၅ ရာခိုင်နှုန်းကိုသာ မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၁၂/၂၀၂၂) ပါ သတ်မှတ်ညွှန်ကြားချက်များအတိုင်း မြန်မာကျပ်ငွေဖြင့် လဲလှယ်ဆောင်ရွက်ရန် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၇ ရက်နေ့၊ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၂/၂၀၂၆) ဖြင့် ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ကြေညာထားသည်။

စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့်လည်း ပိုကုန်လုပ်ငန်းများ အဆင်ပြေ ချောမွေ့စေရေးအတွက် ပိုကုန်လိုင်စင်လျှောက်ထားမှုများကို အချက်အလက်ပြည့်စုံစွာ တင်ပြလာပါက Automatic Licensing စနစ်ဖြင့် အလိုအလျောက်ခွင့်ပြုခြင်း၊ Non-Automatic Licensing စနစ်ဖြင့် လျှောက်ထားမှုများကို ပိုကုန်သွင်းကုန် လုပ်ငန်းညှိနှိင်းမှုကော်မတီက စိစစ်ပြီး ရုံးဖွင့်ရက်များ၌ ၂၄ နာရီအတွင်း ခွင့်ပြုခြင်းများဖြင့် ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိသည်။

သိုဖြစ်ရာ ပိုကုန်လုပ်ငန်းရှင်များအနေဖြင့် ပိုကုန်လိုင်စင်လျှောက်ထားသည့် စောင်ရေနှင့် ပမာဏအတိုင်း အပြည့်အဝ မှန်မှန်ကန်ကန်တင်ပိုကြရန်နှင့် ပိုကုန်ရငွေပြန်လည်ဝင်ရောက်မှုအပေါ် မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်က သတ်မှတ်ထားသည့် ကာလအတွင်း အပြည့်အဝပြန်လည်ဝင်ရောက်နိုင်ရေး ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်ကြပါရန် စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနက တိုက်တွန်းထားသည်။