ယူနန်အနောက်ပိုင်း ဂျပန်ဆန့်ကျင်ရေးစစ်ပွဲ အောက်မေ့ဖွယ်ပြတိုက်

တရုတ်-မြန်မာ ချစ်ကြည်ရေး၏ သမိုင်းသက်သေတစ်ခု

ယူနန်ပြည်နယ် တိန်ချုံးမြို့ရှိ Western Yunnan Anti-Japanese War Memorial Museum (ယူနန်အနောက်ပိုင်း ဂျပန်ဆန့်ကျင်ရေးစစ်ပွဲ အောက်မေ့ဖွယ်ပြတိုက်) သည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလအတွင်း တရုတ်၊ မြန်မာနှင့် မဟာမိတ်နိုင်ငံများ ပူးပေါင်းကာ ဖက်ဆစ်ဂျပန်အား တိုက်ခိုက်ခဲ့သည့် သမိုင်းဝင်ဖြစ်ရပ်များကို အမှတ်တရ ထိန်းသိမ်းပြသထားသော အရေးပါသည့် ပြတိုက်တစ်ခုဖြစ်သည်။

ဤပြတိုက်သည် တရုတ် ချီတက်တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့ (Chinese Expeditionary Force) မှ စစ်သည်များ၊ မဟာမိတ်တပ်ဖွဲ့ဝင်များနှင့် စစ်ဘေးဒဏ်ခံခဲ့ရသည့် အရပ်သားပြည်သူများအား ဂုဏ်ပြုအောက်မေ့ရန် တည်ဆောက်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး တရုတ်-မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံအကြား ရာစုနှစ်တစ်ဝက်ကျော်ကြာ ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုကို ဖော်ပြနေသည့် သမိုင်းဝင်နေရာတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။

ယူနန်-မြန်မာ စစ်မျက်နှာ၏ အရေးပါမှု

ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ယူနန်ပြည်နယ်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့သည် တရုတ်-မြန်မာ-အိန္ဒိယ စစ်မျက်နှာ (China-Burma-India Theater) ၏ အဓိကတိုက်ပွဲဒေသများ ဖြစ်ခဲ့သည်။

၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့သော မြန်မာလမ်းမကြီး (Burma Road) သည် မြန်မာနိုင်ငံ လားရှိုးမြို့မှ ယူနန်ပြည်နယ် ကူမင်းမြို့အထိ ဆက်သွယ်ထားသည့် အရေးပါသော ကုန်သွယ်ရေးနှင့် စစ်ရေးလမ်းကြောင်းဖြစ်ခဲ့ပြီး ဂျပန်တို့၏ ပိတ်ဆို့မှုကြားမှ တရုတ်နိုင်ငံသို့ စစ်သုံးပစ္စည်းများ၊ ဆေးဝါးများနှင့် အကူအညီများ ပို့ဆောင်နိုင်ခဲ့သည့် အသက်သွေးကြောတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။

၁၉၄၂ ခုနှစ်တွင် ဂျပန်တပ်များ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ကျူးကျော်ဝင်ရောက်လာပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံသည် စစ်ပွဲ၏ အဓိကစစ်မြေပြင်တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ယူနန်ပြည်နယ်၏ လုံခြုံရေးနှင့်လည်း တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်လာခဲ့သည်။

မြန်မာပြည်သူများ၏ အခန်းကဏ္ဍ

ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလအတွင်း မြန်မာနိုင်ငံသည် စစ်ဆင်ရေးများအတွက် အဓိက စစ်မြေပြင်တစ်ခုဖြစ်ခဲ့သကဲ့သို့ မြန်မာပြည်သူများလည်း စစ်ဘေးဒဏ်များကို ကြီးမားစွာ ခံစားခဲ့ရသည်။

သို့သော် ထိုကာလအတွင်း မြန်မာဒေသခံပြည်သူများသည် မဟာမိတ်တပ်ဖွဲ့များအား လမ်းပြပေးခြင်း၊ စစ်ရေးသတင်းအချက်အလက်များ ပံ့ပိုးပေးခြင်း၊ ရိက္ခာနှင့် ဆေးဝါးများ သယ်ယူပို့ဆောင်ပေးခြင်း၊ ဒေသခံလမ်းကြောင်းများကို ညွှန်ပြပေးခြင်းတို့ဖြင့် စစ်ရေးအောင်မြင်မှုများတွင် အရေးပါသည့် အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။

မြစ်ကြီးနား၊ ဗန်းမော်၊ လားရှိုးနှင့် မြန်မာမြောက်ပိုင်းဒေသများတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် တိုက်ပွဲများအတွင်း ဒေသခံပြည်သူများ၏ ပံ့ပိုးကူညီမှုများသည် မဟာမိတ်တပ်များ၏ စစ်ဆင်ရေးအောင်မြင်မှုအတွက် အထောက်အကူပြုခဲ့ကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းများတွင် ဖော်ပြထားသည်။

ထို့အပြင် လီဒိုလမ်းမ (Ledo Road) နှင့် စတီးဝဲလ်လမ်းမ (Stilwell Road) တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းများတွင်လည်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင်အနေအထားနှင့် ဒေသခံအလုပ်သမားများ၏ ပံ့ပိုးမှုများသည် အရေးပါသည့် အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။

တိန်ချုံးတိုက်ပွဲနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ

၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင်တရုတ် ချီတက်တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့ များသည် မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်လာသည့် မဟာမိတ်တပ်များနှင့် ပူးပေါင်းကာ ယူနန်အနောက်ပိုင်း တိန်ချုံးမြို့ကို ဂျပန်တပ်များထံမှ ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။

တိန်ချုံးတိုက်ပွဲသည် ယူနန်-မြန်မာ စစ်မျက်နှာတွင် အရေးပါဆုံး တိုက်ပွဲများအနက် တစ်ခုဖြစ်ပြီး ယင်းအောင်မြင်မှုကြောင့် တရုတ်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံအကြား ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေးအတွက် အရေးကြီးသည့် အခြေခံအုတ်မြစ်တစ်ရပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။

ထိုတိုက်ပွဲတွင် တရုတ် ချီတက်တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့ ဝင် ထောင်ပေါင်းများစွာ အသက်ပေးခဲ့ရသကဲ့သို့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း စစ်ပွဲဒဏ်ခံခဲ့ရသည့် ပြည်သူများ၏ စွန့်လွှတ်အနစ်နာခံမှုများလည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။

ချစ်ကြည်ရေး၏ သမိုင်းသက်သေ

ယနေ့တွင် Western Yunnan Anti-Japanese War Memorial Museum သည် စစ်သမိုင်းပြတိုက်တစ်ခုသာမက တရုတ်-မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံ ပြည်သူများ အခက်အခဲများကို အတူတကွ ရင်ဆိုင်ကျော်ဖြတ်ခဲ့ကြသည့် ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှု၏ သက်သေတစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။

ယူနန်ပြည်နယ်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့၏ သမိုင်းဆက်နွယ်မှုသည် ကုန်သွယ်ရေး၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူမှုရေးကဏ္ဍများတွင်သာမက ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလအတွင်း ဖက်ဆစ်ဆန့်ကျင်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများတွင်ပါ အတူတကွ ရပ်တည်ခဲ့ကြသည့် သမိုင်းအမွေအနှစ်များဖြင့် ခိုင်မာစွာ ချိတ်ဆက်ထားသည်။

ထို့ကြောင့် တိန်ချုံးမြို့ရှိ အဆိုပါပြတိုက်သည် တရုတ်-မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံ ပြည်သူများ၏ ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှု၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို အနာဂတ်မျိုးဆက်များထံ ဆက်လက်လက်ဆင့်ကမ်းပေးနေသည့် သမိုင်းဝင် အထိမ်းအမှတ်နေရာတစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားလျက်ရှိသည်။