စင်ကာပူနှင့် နူးဇီလန်တို့ ထောက်ပံ့ရေး သဘောတူညီချက် လက်မှတ်ထိုး

မေလ ၄ ရက်

စင်ကာပူနှင့် နူးဇီလန်နိုင်ငံတို့သည် အကျပ်အတည်းကာလများအတွင်း အစားအစာ၊ စက်သုံးဆီ၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ထုတ်ကုန်များ၊ ဓာတုဗေဒပစ္စည်းများနှင့် ဆောက်လုပ်ရေးသုံးပစ္စည်းများ အပါအဝင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ကုန်ပစ္စည်းများကို စဉ်ဆက်မပြတ် စီးဆင်းနိုင်စေရန်အတွက် ကမ္ဘာ့ပထမဆုံးသော ဥပဒေကြောင်းအရ အရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်သည့် နှစ်နိုင်ငံသဘောတူညီချက်ကို တနင်္လာနေ့ (မေလ ၄ ရက်နေ့) တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။

အဆိုပါ “မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ကုန်ပစ္စည်းများ ကုန်သွယ်မှုဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက်” ကို စင်ကာပူနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသည့် စင်ကာပူ-နူးဇီလန် နှစ်ပတ်လည် ခေါင်းဆောင်များ ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် နှစ်နိုင်ငံဝန်ကြီးချုပ်များ၏ ရှေ့မှောက်၌ စင်ကာပူ စွမ်းအင်၊ သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဝန်ကြီး တန်စီလင် နှင့် နူးဇီလန် ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဝန်ကြီး တော့ဒ် မက်ကလေ တို့က လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။

နှစ်နိုင်ငံအစိုးရများအနေဖြင့် သဘောတူညီထားသည့် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ကုန်ပစ္စည်းများအပေါ် မလိုအပ်ဘဲ ပြည်ပသို့ တင်ပို့မှုကန့်သတ်ချက်များကြိ မပြုလုပ်ရန် ကတိပြုခဲ့ကြကြောင်း ကုန်သွယ်ရေးနှင့် စက်မှုဝန်ကြီးဌာန က ပြောကြားခဲ့သည်။

ဤသဘောတူညီချက်သည် နှစ်ဖက်စလုံးရှိ ပြည်တွင်းလုပ်ထုံးလုပ်နည်းများ ကို ချမှတ်ပြီးနောက် စတင် အကျိုးသက်ရောက်မည်ဖြစ်ပြီး နှစ်နိုင်ငံအကြား လက်ရှိ ရှိနှင့်ပြီးသား အပြန်အလှန် လွတ်လပ်သော ကုန်သွယ်မှု သဘောတူညီချက် တွင် ထည့်သွင်းသွားမည်ဖြစ်သည်။

ထို့ပြင် ယင်းသဘောတူညီချက်သည် ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက် ပြတ်တောက်မှုများ မဖြစ်ပွားမီ သို့မဟုတ် ဖြစ်ပွားနေစဉ်အတွင်း နှစ်နိုင်ငံအကြား ကုန်စည်စီးဆင်းမှု လွယ်ကူချောမွေ့စေရန်၊ သတင်းအချက်အလက် မျှဝေရန်နှင့် အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ရန်အတွက် မူဘောင်တစ်ခုကို ချမှတ်ပေးထားသဖြင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများနှင့် စားသုံးသူများအတွက် ပိုမိုကြီးမားသော ယုံကြည်မှုနှင့် တည်ငြိမ်မှုကို ပေးစွမ်းနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ကုန်သွယ်ရေးနှင့် စက်မှုဝန်ကြီးဌာ က ဆိုသည်။

ပူးတွဲသတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် စင်ကာပူဝန်ကြီးချုပ် လောရင့်စ် ဝေါင်းက ဤပဋိညာဉ်သည် ဖိအားများရှိနေသည့်တိုင် ယုံကြည်ရသော မိတ်ဖက်အချင်းချင်း သစ္စာရှိရှိ ဆက်လက်ရပ်တည်သွားမည်ဟူသော ရှင်းလင်းသည့် အချက်ပြမှုကို ပေးပို့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

“ဒါဟာ အကျပ်အတည်းတွေ ဒါမှမဟုတ် ကုန်ပစ္စည်းပြတ်လပ်မှုတွေ ကြုံရတဲ့အချိန်မှာတောင် ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ အစားအစာ၊ စက်သုံးဆီနဲ့ တခြားအရေးကြီးတဲ့ ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းတွေအပါအဝင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ ကုန်စည်စီးဆင်းမှုကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ဟာ တစ်ဦးနဲ့တစ်ဦး တံခါးပိတ်သွားမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ အဲဒီအစား ကုန်သွယ်မှု က ဆက်လက်လည်ပတ်နိုင်ဖို့ တက်ကြွစွာ အတူတကွ လုပ်ဆောင်သွားမှာပါ” ဟု မစ္စတာ ဝေါင်းက ဆိုသည်။
“ဒါဟာ အရေးကြီးပါတယ်၊ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ ခက်ခဲတဲ့အချိန်တွေမှာ နိုင်ငံတိုင်းဟာ ကိုယ့်အရေးကိုပဲ ကိုယ်ကြည့်ဖို့ စိတ်အားထက်သန်လေ့ရှိကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီလိုဖြစ်လာရင် ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်တွေ ပြိုလဲသွားပြီး အားလုံးပဲ ပိုပြီးဆိုးရွားတဲ့ အခြေအနေကို ရင်ဆိုင်ရပါလိမ့်မယ်” ဟု ဆိုသည်။

ယခုသဘောတူညီချက်သည် စျေးကွက်များကို ဆက်လက်ဖွင့်လှစ်ထားရန်၊ မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ကုန်ပစ္စည်းများကို ဆက်လက်ကုန်သွယ်ရန်နှင့် အရေးအကြီးဆုံးအချိန်များတွင် တစ်ဦးကိုတစ်ဦး ပံ့ပိုးကူညီရန်ဟူသော နှစ်နိုင်ငံစလုံး၏ ကတိကဝတ်ကို ပြသနေခြင်းဖြစ်ကြောင်း မစ္စတာ ဝေါင်းက ဖြည့်စွက်ပြောကြားခဲ့သည်။

နူးဇီလန်ဝန်ကြီးချုပ် ခရစ္စတိုဖာ လပ်ဆင်ကလည်း သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် နှစ်နိုင်ငံစလုံးအနေဖြင့် စီးပွားရေးတိုးတက်မှုကို အဓိကထားသည့် အစီအစဉ်များကို ဆက်လက်အကောင်အထည်ဖော်နေစဉ်အတွင်း မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ချိတ်ဆက်မှုများကို ဆက်လက်ဖွင့်လှစ်ထားခြင်းဖြင့် ၎င်းတို့၏ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုကို အားကောင်း ခိုင်မာ စေရန် လက်တွေ့ကျသော ဆောင်ရွက်ချက်များ ကို လုပ်‌ေဆာင်နေခြင်းသည် စိတ်အေးရစရာဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

နူးဇီလန်နိုင်ငံ၏ စက်သုံးဆီ သုံးပုံတစ်ပုံခန့်မှာ စင်ကာပူတွင် သန့်စင်ထုတ်လုပ်ခြင်းဖြစ်သောကြောင့် စင်ကာပူတွင် ဖြစ်ပျက်သမျှသည် နူးဇီလန်၏ စီးပွားရေး ပြန်လည် ရုန်းထနိုင်စွမ်းနှင့် စွမ်းအင်လုံခြုံရေးအပေါ် တိုက်ရိုက်သက်ရောက်မှုရှိကြောင်း မစ္စတာလပ်ဆင်က ဆိုသည်။

တစ်ချိန်တည်းမှာပင် နူးဇီလန်သည်လည်း စင်ကာပူနိုင်ငံအတွက် အစားအစာနှင့် အခြားမရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ကုန်ပစ္စည်းများကို ယုံကြည်စိတ်ချစွာ ပံ့ပိုးပေးနေသည့် နိုင်ငံဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ဖြည့်စွက်ပြောကြားခဲ့သည်။
စင်ကာပူနိုင်ငံမှ နူးဇီလန်သို့ ပေးပို့သည့် ဒီဇယ်ဆီသည် နူးဇီလန်၏ အစားအစာများကို ဒေသတွင်းသို့ ပို့ဆောင်ပေးနေသည့် စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ကုန်စည်ပို့ဆောင်ရေးစနစ်များအတွက် အဓိကမောင်းနှင်အား ဖြစ်ကြောင်း မစ္စတာလပ်ဆင်က ပြောကြားခဲ့သည်။

Ref စီအင်န်အေ