ဒီတစ္ပတ္မွာေတာ့ ေပၚျပဴလာဂ်ာနယ္စာဖတ္ပရိသတ္တို႔အတြက္ ကမၻာေပၚမွာ အရည္ေသြးမီေက်ာက္စိမ္း ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ထြက္ရွိေနတဲ့ ဖားကန္႔ရတနာနယ္ေျမက ေက်ာက္စိမ္းေတြကို ဘယ္လိုမ်ိဳးထိန္းသိမ္းသင့္တယ္၊ တူးေဖာ္လုပ္ကိုင္သင့္တယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ လုပ္ငန္းရွင္ေတြအပါအဝင္ သက္ဆိုင္ရာနယ္ပယ္အသီးသီးက ပညာရွင္ေတြနဲ႔ ကခ်င္ျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕မွ သယံဇာတဝန္ႀကီးတို႕ကို ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းထားသမွ် သူတို႔ရဲ႕အျမင္ေတြနဲ႔သံုးသပ္ခ်က္ေတြကို စုစည္းေဖာ္ျပေပးလိုက္ရပါတယ္။
ဦးH Hla Awang (ကခ်င္ျပည္နယ္သယံဇာတဝန္ႀကီး)
ေက်ာက္စိမ္းကကမၻာေပၚမွာ ဒီတစ္ေနရာပဲထြက္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေဒသအလိုက္ဥပေဒေတြ ေရးဆဲြရ မယ္ဆိုေတာ့ ဒီေဒသနဲ႔ လိုက္ေလ်ာ ညီေထြျဖစ္မယ့္ ဥပေဒကိုနည္းဥပေဒ ျပ႒ာန္းဖို႔ေတြ ေရးဆဲြခိုင္းတယ္။ ကြၽန္ ေတာ္တို႕ဆီမွာ တရားဝင္လုပ္ကြက္က ထြက္ရွိတဲ့ ေက်ာက္စိမ္းေတြကို တရား ဝင္မွတ္ပံုတင္ၿပီးသားျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္အပိုင္းက တရားဝင္တဲ့ အ ပိုင္းပဲတာဝန္ယူတယ္။ တရားမဝင္တဲ့ အပိုင္းက်ေတာ့တာဝန္မယူဘူး၊ သိ လည္းမသိဘူး။ ဘယ္အခ်ိန္မွာ သိႏိုင္မလဲဆိုေတာ့ တိုင္ၾကားစာရွိ လာမွ။ အခုကဒီေန႔အထိေက်ာက္ စိမ္းေပ်ာက္တာမေတြ႔ဘူး။ ျပည္သူေတြ ကမတိုင္ဘူး။ ဒါ့အျပင္ ေက်ာက္စိမ္း ေတြကို ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္ေရး ႀကီးၾကပ္ေကာ္မတီဆိုတာ ဖဲြ႕ေပးထား တယ္။ ဒီကေန အၿမဲႀကီးၾကပ္ေနပါ တယ္။ ရတနာဆိုတာ ႏိုင္ငံ့အတြက္အဖိုး ထိုက္တန္တာျဖစ္လို႔ သားစဥ္ေျမးဆက္ ထိန္းသိမ္းသံုးစဲြႏိုင္ဖို႔ မူဝါဒေတြ ရွင္း ရွင္းလင္းလင္းခ်မွတ္ၿပီး ျပည္နယ္ အစိုးရကိုဆိုရင္လည္း လုပ္ပိုင္ခြင့္ ေတြ ထိထိေရာက္ေရာက္ရရွိဖို႔ လို ပါတယ္။
ဦးေဇလြမ္း (ကခ်င္ျပည္နယ္ ေက်ာက္မ်က္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္း ဥကၠ႒)
တန္ဖိုးရွိတဲ့ေက်ာက္စိမ္းေတြကို တန္ဖိုးရွိရွိစီမံခန္႔ခဲြတတ္ဖို႔ကအဓိကလိုမယ္ထင္ပါတယ္။ အခြန္ကိုလည္း ေလွ်ာ့ေပး၊ ေက်ာက္စိမ္းေရာင္းခ်ပဲြ ေတြလည္း မ်ားမ်ားလုပ္ေပး၊ ဒါမွသာ တန္ဖိုးရွိတဲ့ေက်ာက္စိမ္းက ႏိုင္ငံ ေတာ္အတြက္ အက်ိဳးရွိလာမွာေပါ့။ ဥပမာအခြန္ ၂ဝရာခိုင္ႏႈန္းဆို လူ ၅ ေယာက္ပဲေဆာင္မယ္။ အခြန္ ၁ဝ ရာ ခိုင္ႏႈန္းဆိုရင္လူ ၅ဝ အခြန္ေဆာင္ ခ်င္ လာမယ္ေပါ့။ ေက်ာက္ကအမ်ား ႀကီးထြက္ေနတယ္။ ဒါေတြကတန္ဖိုး က်ေစတာေပါ့။ အမ်ားႀကီးထြက္ရင္ ေပါလာတာက ေစ်းကြက္သေဘာပဲ ေလ။ ဒါေၾကာင့္ ေက်ာက္စိမ္း ေစ်း ကြက္ကို ဒီဘက္ကိုယ့္ႏိုင္ငံထဲမွာပဲ ျဖစ္လာေအာင္၊ ကိုယ့္ဆီလာဝယ္ ေအာင္နည္းလမ္းေတြရွာရပါမယ္။ ေက်ာက္စိမ္းကိုအတံုး လိုက္ပို႔ေနတာ ေတြထက္ အေခ်ာထည္လုပ္ၿပီး ေစ်း ကြက္ထိုးေဖာက္ႏိုင္ေအာင္လည္း ကူ ညီပံ့ပိုးမႈေတြ လုပ္ေပးေစခ်င္ပါ တယ္။ အခုက အေခ်ာထည္မလုပ္တတ္လို႔အတံုးလိုက္ေစ်းနဲ႔ေရာင္းေနရေတာ့ တစ္ဖက္ႏိုင္ငံမွာ အေခ်ာထည္ ေစ်းကြက္ကေနထြက္လာတဲ့ တန္ဖိုး ေတြက အၾကမ္းထည္အ႐ိုင္းတံုးရဲ႕ ေစ်းအဆ ၂ဝဝ ေလာက္ျဖစ္သြား ေတာ့ ကိုယ့္ႏိုင္ငံကနစ္နာေနတာေပါ့။
ဦးေက်ာ္စြာေအာင္ (ဖားကန္႔ၿမိဳ႕ နယ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး၊ ယခု လက္ ေထာက္ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး႐ံုးခ်ဳပ္)
ဖားကန္႔ရတနာနယ္ေျမထဲမွာကုမၸဏီေတြက တရားဝင္တူးေဖာ္လုပ္ ကိုင္ေနသလို တရားမဝင္တူးေဖာ္ေနတဲ့ေရမေဆးသမားေတြေပါ့။ဒါေတြ ကလည္း လူဦးေရ သံုးသိန္းေက်ာ္ ေလာက္ရွိေနတယ္။ ဒီလူေတြ ဘာလို႔ ဒီေလာက္မ်ားေနသလဲဆိုတာ အေျဖ ရွာရမယ္။ တကယ္ဆိုရင္ ရတနာနယ္ ေျမဆိုတာ တားျမစ္နယ္ေျမတစ္ခု။ ဝင္ခ်င္သလိုဝင္ထြက္ေနၾကတာကိုက မဟုတ္ေသးဘူးေလ။ ေနာက္ ေက်ာက္ ေအာင္တယ္ဆိုတာက ဘယ္ကုမၸဏီ နာမည္နဲ႔တူးသလဲ။ ဘယ္လုပ္ကြက္က ရသလဲ။ တခ်ိဳ႕သိန္းကိုေသာင္းနဲ႔ခ်ီ ခ်မ္းသာတဲ့သူေတြရွိတယ္။ ကံေပးလို႔ ရတယ္ ဆိုေပမယ့္ဥပေဒအရၾကည့္ ရင္ ဒါက တရားမဝင္ခိုးတူးတာ။တူး ခြင့္မရွိတဲ့သူက တရားမဝင္ ႏိုင္ငံေတာ္သယံဇာတကိုခိုးတူးတာ။ဒါဟာလက္ဝယ္ထားရင္ အေရးယူလို႔ရသ လို ေရာင္းခ်ရင္လည္း တရားမဝင္ ပစၥည္းအေနနဲ႔ ဖမ္းဆီးႏိုင္တယ္။ သို႔ေသာ္မဖမ္းပါဘူး။ ဘာလို႔လဲဆို ေတာ့ ဒီထဲမွာေဒသခံေတြလည္းပါ တယ္။ လက္လုပ္လက္စားေတြလည္း ပါေနတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ အဖိုးတန္ သယံဇာတေတြကို ထိန္းသိမ္းႏိုင္ဖို႔ကဒီလက္လုပ္လက္ စားေတြကိုလည္း တရားဝင္ တူးေဖာ္လုပ္ကိုင္ၾကဖို႔ ဥပေဒနည္း ဥပေဒေတြ အျမန္ဆံုး ျဖစ္လာဖို႔လိုပါတယ္။
ေဒါက္တာ M Kwal La (ကခ်င္အမ်ိဳးသား ကြန္ကရက္ KNC ဥကၠ႒)
ေက်ာက္စိမ္းနယ္ေျမကိုကယ္ တင္ဖို႔က ေနာက္ေတာင္က်ေနပါၿပီ။အခုက ဒီဘက္ကေနေက်ာက္စိမ္းလံုး ဝမထုတ္ဘဲထားရင္ေတာ့ တ႐ုတ္ကို ေရာက္ရွိေနတဲ့ေက်ာက္ေတြက ေစ်း ကြက္ထဲကို ၅ႏွစ္ေလာက္အထိ ေရာင္းလို႔ရေနတယ္။ ရတနာနယ္ ေျမထဲမွာ တူးေဖာ္ေနတဲ့ယႏၲရား ေတြက အာရွမွာအမ်ားဆံုးသံုးေနတာ ပါ။ေျမမွန္ေတာင္ေၾကာႀကီးေတြကို ကိတ္မုန္႔လွီးသလို ခဲြသြားတာမ်ား ေန႔ ျမင္ညေပ်ာက္ဆိုသလို တူးေနၾက တာ။ ဒါကိုတားဖို႔လိုပါတယ္။ ဥပေဒ ျပင္ဖို႔၊ အျမန္ဆံုးျပ႒ာန္းဖို႔၊ ေနာက္ၿပီး ေက်ာက္တူးေဖာ္တဲ့အခါ အမ်ိဳးသား အက်ိဳးစီးပြားကို အဓိကကာကြယ္ဖို႔ စတဲ့အခ်က္ေတြ လုပ္ေဆာင္ဖို႔လိုပါမယ္။
ဦးဆန္းေဌး (ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ ေရးကုမၼဏီပိုင္ရွင္၊ ဆိုင္းေတာင္)
အရင္ထက္စာရင္ ေက်ာက္စိမ္း ေစ်းကြက္က ေကာင္းေနတယ္။ ဒါ ေပမဲ့ ေက်ာက္ကရွားလာတာေပါ့။ေက်ာက္ေၾကာက အေပၚယံမွာ မ ဟုတ္ေတာ့ဘဲ ေအာက္ေရာက္သြား ေတာ့ စက္ယႏၲရားေတြ အင္နဲ႔အားနဲ႔ တူးၾကတဲ့အခါ ေက်ာက္ေတြက အ ကုန္ ျမန္လာတယ္ေပါ့။ ဒီလိုအေျခ အေနမွာ တန္ဖိုးထားဖို႔ဆိုရင္ ေက်ာက္စိမ္းေမွာ္ေတြကို စနစ္တက် စီမံခန္႔ခဲြဖို႔၊ အဂတိကင္းကင္းနဲ႔လုပ္ ေပးမယ့္သူေတြနဲ႔ စီမံဖို႔လိုပါတယ္။ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြားကို ေရွ႕တန္းတင္ ေနသေရြ႕ ေက်ာက္စိမ္းေျမရဲ႕လာျခင္း ကမေကာင္းပါဘူး။ ဒါဟာ ျပည္နယ္ တစ္ခု ေဒသတစ္ခုထက္ ပိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံအတြက္ တန္ဖိုးမျဖတ္ႏိုင္သ လို ကမၻာမွာလည္း တစ္ေနရာတည္း ထြက္ ေနတာျဖစ္လို႔ အခ်ိန္မီထိန္း သိမ္းႏိုင္မယ့္ ဥပေဒနဲ႔ အဂတိကင္းသူ အုပ္ခ်ဳပ္သူလူတန္းစားေတြ ျဖစ္လာ ႏိုင္ပါေစဆုေတာင္းပါတယ္။
ဦးဟန္ေဇာ္ (ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ ေရးလုပ္ငန္းကုမၸဏီပိုင္ရွင္ ေဝွခါ)
ေက်ာက္စိမ္းရတနာဆိုတာ ရ တနာထိုက္မွ ရတနာျဖစ္မွာေပါ့။ ရွား ပါးရမယ္။ေစ်းကြက္တန္းဝင္ရမယ္။လူႀကိဳက္မ်ားရမယ္ေပါ့။ အခုဟာက ေက်ာက္စိမ္းက ယႏၲရားေတြ အမ်ား ႀကီးသံုးထုတ္ေနေတာ့ တစ္ေန႔တစ္ေန႔ တန္ခ်ိန္ကေၾကာက္ခမန္းလိလိထြက္ ေနတာ။ ဒါေတြက တစ္ေန႔ကုန္မွာ။ ကုန္ရင္ဘာလုပ္ၾကမလဲ။ ကုန္ရင္ မေရာင္းေတာ့ဘူးဆိုရကေတာ့ တ ကယ္ဆိုးသြမ္းတဲ့အေတြးပါ။မကုန္ ခင္ထဲကတန္ဖိုးရွိေအာင္ ထိန္းသိမ္း ၾကဖို႔လိုေနပါၿပီ။ အစိုးရမွာပဲ တာဝန္ ရွိတာမဟုတ္ပါဘူး။ ကုန္သည္ ကယ္ ရီအပါအဝင္ သက္ဆိုင္သူအားလံုးမွာ တာဝန္ရွိေနပါတယ္။ ေနာက္က် ေနပါၿပီ။ ေက်ာက္စိမ္းေျမကို ကယ္ တင္ၾကပါ။တန္ဖိုးရွိစြာအသံုးခ်ၾကပါ။
ေအာင္ျပည့္စံု