အခုဆိုရင် Google ရဲ့ Discovery feed ကို အသုံးချပြီး AI နဲ့ ဖန်တီးထားတဲ့ အကြောင်းအရာတွေကနေတစ်ဆင့် အန္တရာယ်ရှိတဲ့ notification တွေနဲ့ လိမ်လည်မှုတွေကို ဖြန့်ဝေနေတဲ့ အကြီးစား ဆိုက်ဘာတိုက်ခိုက်မှုတစ်ခု ပေါ်ပေါက်နေပါတယ်။
Pushpaganda လို့ အမည်ပေးထားတဲ့ အဲဒီလုပ်ငန်းစဉ်ဟာ စိုင်ဘာတိုက်ခိုက်သူတွေက AI နဲ့ ရေးထားတဲ့ ဆောင်းပါးတွေ၊ လူစိတ်ဝင်စားအောင် လှည့်စားထားတဲ့ ခေါင်းစဉ်တွေပါတဲ့ ဝက်ဆိုဒ်အတုပေါင်း ၁၁၃ ခုလောက်ကို အရင်ဆုံး တည်ဆောက်တာနဲ့ စတင်ပါတယ်။ ပြီးတော့မှ အဲဒီဆောင်းပါးတွေကို Android ဖုန်း screen တွေနဲ့ Chrome browser တွေမှာ မြင်တွေ့ရလေ့ရှိတဲ့ Google Discovery feed ထဲကို ရောက်လာအောင် ဖန်တီးကြတာပါ။
သူတို့ဟာ အဆင့်မြင့် “ရှာဖွေရေးအင်ဂျင်များတွင် ရှာဖွေရလွယ်ကူအောင် ပြုပြင်ဖန်တီးခြင်း(Search Engine Optimization / SEO)” နည်းပညာတွေ ဒါမှမဟုတ် ငွေပေးပြီး ကြော်ငြာတဲ့ နည်းလမ်းတွေကို သုံးပြီးတော့ အဲဒီလှည့်စားထားတဲ့ သတင်းတုတွေကို အသုံးပြုသူတွေရဲ့ ဖုန်းတွေထဲ တိုက်ရိုက်ရောက်အောင် ထည့်လိုက်ကြပါတယ်။ ဒီဆောင်းပါးတွေမှာ များသောအားဖြင့် အခွန်ကိစ္စ၊ ငွေကြေးဆိုင်ရာ အကျိုးခံစားခွင့် ဒါမှမဟုတ် မယုံနိုင်လောက်အောင် ဈေးပေါတဲ့ နည်းပညာပစ္စည်းတွေအကြောင်း (ဥပမာ- “ဒေါ်လာ ၁၃၉၀ အခွန်ပြန်အမ်းငွေ ရရှိပြီ” ဒါမှမဟုတ် “အလွန်ဈေးပေါတဲ့ စမတ်ဖုန်းများ”) စတဲ့ စိတ်ဝင်စားစရာ ခေါင်းစဉ်တွေကို သုံးထားတတ်ပါတယ်။
ဒီအန္တရာယ်ကို HUMAN ဆိုတဲ့ အွန်လိုင်းလုံခြုံရေးကုမ္ပဏီရဲ့ Satori သုတေသနအဖွဲ့က ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး Pushpaganda လို့ အမည်ပေးထားပါတယ်။ ဒါဟာ ကြော်ငြာလိမ်လည်မှု၊ လူမှုအင်ဂျင်နီယာအတတ် (Social Engineering) နဲ့ ခြောက်လှန့်တဲ့ နည်းလမ်းတွေကို ပေါင်းစပ်ပြီး ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက မိုဘိုင်းလ်အသုံးပြုသူတွေကို လှည့်စားနေတာပါ။
အသုံးပြုသူတွေက အဲဒီ link တွေကို နှိပ်လိုက်မိတဲ့အခါ တိုက်ခိုက်သူတွေ ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ဝက်ဆိုဒ်ဆီကို ရောက်သွားပြီး push notification တွေကို ခွင့်ပြုပေးဖို့ (Enable လုပ်ဖို့) တောင်းဆိုခံရပါတယ်။ ခွင့်ပြုချက် ပေးလိုက်ပြီဆိုတာနဲ့ တိုက်ခိုက်သူတွေဟာ ကြော်ငြာပိတ်တဲ့ (Ad blocker) တွေကို ကျော်ဖြတ်ပြီး ဖုန်းစနစ်ထဲကို တိုက်ရိုက်ရောက်တဲ့ အသိပေးချက် (notification) တွေကို အဆက်မပြတ် ပေးပို့နိုင်စွမ်း ရရှိသွားပါတယ်။
ခြောက်လှန့်ခြင်းနှင့် လှည့်စားခြင်း နည်းဗျူဟာများ
Pushpaganda ကနေ ပေးပို့တဲ့ notification တွေဟာ လူတွေကို ထိတ်လန့်အောင် ဒါမှမဟုတ် လှည့်စားဖို့အတွက်ပဲ ရည်ရွယ်ပါတယ်။ လူတွေဟာ ဥပဒေကြောင်းအရ ခြိမ်းခြောက်မှုအတုတွေ၊ ဘဏ်ကပေးပို့တဲ့ အကြောင်းကြားစာအတုတွေ ဒါမှမဟုတ် မိသားစုဝင်တွေဆီက ဖုန်းခေါ်ဆိုမှု လွဲချော်သွားတာမျိုး (Missed call) စတဲ့ မက်ဆေ့ချ်အတုတွေကို လက်ခံရရှိတတ်ပါတယ်။ အဲဒီထဲက တစ်ခုခုကို နှိပ်လိုက်တိုင်းမှာ Pushpaganda ရဲ့ နောက်ထပ် ဝက်ဆိုဒ်တစ်ခုဆီကို ထပ်ရောက်သွားပြီး လှည့်စားမှုတွေနဲ့ သတိပေးချက်အတုတွေကြားထဲမှာပဲ သံသရာလည်နေစေပါတယ်။
ဒီ Pushpaganda အကြောင်းအရာတွေဟာ Google Discovery feed ထဲကို တိုက်ခိုက်သူတွေက ပိုက်ဆံပေးပြီး ထည့်ထားတာလား၊ ဒါမှမဟုတ် အဆင့်မြင့် SEO နည်းပညာတွေကြောင့် ရောက်လာတာလားဆိုတာကိုတော့ သုတေသီတွေ အတည်မပြုနိုင်သေးပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ ဒီလုပ်ငန်းစဉ်ဟာ အမြင့်ဆုံးအချိန်မှာ တစ်ပတ်အတွင်း ကြော်ငြာတောင်းဆိုမှုပေါင်း သန်း ၂၄၀ ကျော်အထိ ရှိခဲ့ပါတယ်။ အစပိုင်းမှာ အိန္ဒိယက အသုံးပြုသူတွေကို ပစ်မှတ်ထားခဲ့ပေမဲ့ အခုတော့ အမေရိကန်၊ သြစတြေးလျနဲ့ တခြားဒေသတွေဆီပါ ပြန့်နှံ့နေပါပြီ။
ကြော်ငြာတွေကို ကြည့်မိတာ၊ နှိပ်မိတာ ဒါမှမဟုတ် စာမျက်နှာကို ဝင်ကြည့်တာတွေဟာ တကယ်တမ်းမှာ အသုံးပြုသူရဲ့ စိတ်ဝင်စားမှုကြောင့် မဟုတ်ဘဲ လှည့်ဖြားတိုက်တွန်းမှုကြောင့် ဖြစ်တာမို့ ဒါဟာ လိမ်လည်မှုသက်သက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အချို့စာမျက်နှာတွေမှာ “Apply Now” ဒါမှမဟုတ် “Claim Offer” ဆိုတဲ့ ခလုတ်အတုတွေကို သုံးထားပြီး အဲဒါကို နှိပ်လိုက်ရင် browser မှာ tab အသစ်တွေ အလိုအလျောက် ပွင့်လာတာမျိုး ဒါမှမဟုတ် တခြားလိမ်လည်တဲ့ ဆိုဒ်တွေဆီကို နောက်ကွယ်ကနေ ခေါ်သွားတာမျိုးတွေ လုပ်ဆောင်ပါတယ်။
တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်မှုများ
Satori သုတေသီတွေဟာ ဒီဝက်ဆိုဒ်တွေထဲမှာ Deepfake (AI သုံးပြီး ဖန်တီးထားတဲ့ ဗီဒီယို/ပုံရိပ်အတု) ကြော်ငြာတွေကိုလည်း တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။ ကျော်ကြားသူတွေ ဒါမှမဟုတ် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူတွေရဲ့ ပုံရိပ်အတုတွေကို သုံးပြီး ယုံကြည်မှုရအောင် လုပ်ကာ လိမ်လည်မှုတွေဆီ ဆွဲဆောင်ကြတာပါ။
Google ဘက်ကတော့ ဒီလိမ်လည်တဲ့ ဝက်ဆိုဒ်စာရင်းတွေကို လက်ခံရရှိပြီးနောက်မှာ Pushpaganda ကဲ့သို့သော အရည်အသွေးနိမ့်ပြီး လှည့်ဖြားတဲ့ အကြောင်းအရာတွေ Discovery feed မှာ မပေါ်လာအောင် ပိတ်ဆို့တဲ့စနစ်ကို အကောင်အထည်ဖော်လိုက်ပြီလို့ အတည်ပြုထားပါတယ်။
Satori အဖွဲ့ကတော့ ဒီလုပ်ငန်းစဉ်ရဲ့ နောက်ထပ် ပြောင်းလဲမှုတွေကို ဆက်လက် စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။ ဒီဖြစ်ရပ်ဟာ တိုက်ခိုက်သူတွေက AI နည်းပညာကို အသုံးချပြီး အများယုံကြည်ရတဲ့ မိုဘိုင်းလ်စနစ်တွေကတစ်ဆင့် လူအများအပြားကို ဘယ်လိုမျိုး အကြီးအကျယ် လှည့်စားလာနိုင်သလဲဆိုတာကို သတိပေးနေတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ တစ်ဖက်ကလည်း သူတို့ HUMAN ကုမ္ပဏီရဲ့ လုံခြုံရေးစနစ်တွေကို အသုံးပြုနေတဲ့ လုပ်ငန်းတွေကတော့ ဒီအန္တရာယ်ကနေ ကာကွယ်မှု ရရှိထားပြီးဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။