ဒီမိုကေရစီ ျပႆနာ

ဒီမိုကေရစီ ျပႆနာ
May 18, 2017 Asian Fame

12:25 pm
ဒီမိုကေရစီ ျပႆနာ

Kaung-Htet-Nyuntလြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္(၅ဝ) ေလာက္က ၿဗိတိသွ် ႏုိင္ငံေရး သိပၸံပညာရွင္ ဘားနတ္ခရက္ (Bernard Crick) ေရးတဲ့ “In defence of politics” စာအုပ္ထဲက ဒီမုိကေရစီႏုိင္ငံေရး အေၾကာင္း (democratic politics)  သိပ္ေကာင္းပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီ ရဲ႕တန္ဖုိးေတြကို မွ်ေဝ ခံစား ၾကတဲ့ သေဘာတရားကို ပ်ိဳတိုင္းႀကိဳက္တဲ့ ႏွင္းဆီခုိင္လုိ လူတုိင္းက ႀကိဳက္ႏွစ္ သက္ခဲ့ၾကတယ္လုိ႔ ေရးသားထား ပါတယ္။ ႏွစ္(၅ဝ) ၾကာတဲ့အခါ ဒီမုိကေရစီ ႏွင့္ ႏုိင္ငံေရးမွာ ဒီ သေဘာတရား ေပ်ာက္ဆံုးေနၿပီ ဆုိတာ သိပ္ကုိထင္ရွားေနပါတယ္။

ဒီမုိကေရစီဂုိဏ္းကြဲေတြမွာ ျပႆ နာေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ အလႊာေတြ အထပ္ထပ္ရွိတဲ့ (multi-layered) ဒီမုိကေရစီ၊ အဆင့္ ေတြမ်ားတဲ့ (multi-leveled) ဒီမုိ ကေရစီမွာ ႐ႈပ္ေထြးခက္ခဲတဲ့ စိန္ ေခၚမႈေတြ အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။ ဒါေတြက ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ရဲ႕ ဘဝေတြ ကို ျပ႒ာန္း သတ္မွတ္(define) ပါ လိမ့္မယ္။

ဒီမုိကေရစီမွာ ျပႆနာေတြ ရွိပါတယ္လုိ႔ လက္ခံထားပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ေသာ ဒီမုိကေရစီ ျပႆနာ ေတြက ဒါမွမဟုတ္ ကြၽန္ေတာ္ တုိ႔က ျပႆနာရယ္လုိ႔ သတ္မွတ္လုိက္ တာေတြက တကယ္ေတာ့ ဒီမုိက ေရစီရဲ႕ နက္႐ႈိင္းတဲ့ အလွတရား ေတြ၊ ထူးကဲတဲ့ အံဖြယ္ ရာေတြပါ။ ဒါေတြကို ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ေမ့ေနၾက တာပါ။ ဒါမွမဟုတ္ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ နားမလည္ႏုိင္ေတာ့တဲ့ အရာေတြ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒီမုိကေရစီ ႏုိင္ငံ ေရးက ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ကုိ က်႐ႈံးေစ တာ မဟုတ္ရပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ကသာ ဒီမုိကေရစီ ႏုိင္ငံေရးကို က်႐ႈံးေစတာ ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ ႏုိင္ ပါတယ္။

ခင္ဗ်ားတုိ႔ စဥ္းစားေစခ်င္လုိ႔ ေျပာမယ့္ အိုင္ဒီယာပါ။ ဒီမုိကေရစီ မွာ ျပႆနာေတြ ရွိခဲ့တယ္ဆုိရင္ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ဒီမုိကေရစီ အလွ်ံအ ပယ္ရလုိ႔ ျဖစ္ရတဲ့ ျပႆနာေတြပါ။ ခ်ိဳ႕ခ်ိဳ႕တဲ့တဲ့ မေလာက္မငရလုိ႔ ျဖစ္ ရတဲ့ ျပႆနာေတြ မဟုတ္ရပါဘူး။ တကယ္ေတာ့ မွားယြင္းတဲ့ ဒီမုိက ေရစီ ပံုစံမ်ိဳးေတြသာ မ်ားေနၿပီး သင့္ေလ်ာ္ မွန္ကန္တဲ့ ဒီမုိကေရစီ အမ်ဳိးအစားက အေတာ့္ကို နည္း ပါးတာ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဒီအေတြး ကို ခင္ဗ်ားတုိ႔ စိတ္ထဲမွာခ်န္ထား ခဲ့ခ်င္တာပါ။

ကြၽန္ေတာ္တို႔ရထားတဲ့ ဒီေန႔ ႏုိင္ငံေရးက ေဝဖန္ထုိးႏွက္တဲ့ ႏုိင္ ငံေရး(attack politics) ပါ။ ဒီလုိ ေျပာလိုက္ရင္ မေလးနက္ေတာ့ပါ ဘူး။ ရန္လုိမႈေတြ၊ ၾကမ္းၾကဳတ္မႈ ေတြပါေနတယ္။ ဒီမုိကေရစီ စစ္ စစ္နဲ႔ လက္ေတြ႔ အေျခအေနမကိုက္ ညီမႈေတြကို စိစစ္ရမွာပါ။ ဒီမိုက ေရစီ အစုိးရရဲ႕အခန္းက႑မွာ အုပ္ခ်ဳပ္ တဲ့အလုပ္ ရွားပါးလြန္းလွ ၿပီး မျပဳတ္က်ေအာင္ ဆက္လက္ ရပ္တည္ႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားေနရ တာပါ။ အတုိက္အခံရဲ႕ အခန္း က႑ကုိ ေမးစရာ မလုိပါဘူး။ ေဝ ဖန္ဖုိ႔၊ ထုိးႏွက္ဖုိ႔၊ ဆန္႔က်င္ဖုိ႔ပါ။ ဒါ မ်ိဳး မလုပ္ခ်င္လုိ႔ ေရွာင္ထြက္သြား တဲ့သူေတြ အမ်ားႀကီး ျဖစ္ေနတာ၊ ဒီလုိ တုိက္ရ ခုိက္ရတဲ့ ဂိမ္းမ်ိဳးကို မကစားခ်င္ၾကတာ အံၾသစရာမွ မ ဟုတ္တာ။ ေဝဖန္ ထုိးႏွက္တဲ့ ႏုိင္ငံ ေရး(nature of politics) လုိ႔ ေျပာလုိ႔ ရေလာက္ေအာင္ သိပ္ထင္ရွားလြန္း ပါတယ္။ ဘယ္လုိ ေဝဖန္ ထုိးႏွက္ ၾကတယ္ဆုိတာလည္း ကြၽန္ေတာ္ တုိ႔ အားလံုးသိၿပီးသားပါ။ ဒီထက္မ က ပုိေလးနက္တဲ့ အရာေတြ ရွိပါ တယ္။

ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ အေမဇုန္ ႏုိင္ငံေရး (Amazonian politics)  လုိ႔ နာမည္ေပးထားတယ္။ အေမ ဇုန္ဆုိလုိ႔ မ်ိဳးႏြယ္စုေတြ၊ သစ္ပင္ ႀကီးႀကီးေတြ၊ ေတာနက္နက္ေတြလုိ႔ မထင္လုိက္ပါနဲ႔။ ယေန႔ႏုိင္ငံေရးရဲ႕ သေဘာသဘာဝ (nature of politics)  က အေမဇုန္ ဝက္ဘ္ဆုိက္ က ပစၥည္း ဝယ္ယူတာနဲ႔တူလုိ႔ တင္ စားၿပီး အေမဇုန္ ႏုိင္ငံေရးလုိ႔ သမုတ္လိုက္တာပါ။ ႏိုင္ငံေရးဆုိ တာ အင္တာနက္ ကေန လုိခ်င္တဲ့ ပစၥည္းကို ကြန္ပ်ဴတာမွာ ကလစ္ ေခါက္ ဝယ္ယူၿပီးေတာ့မွာထားတဲ့ ပစၥည္းကို လက္ခံယူ႐ုံပဲလုိ႔ (politics is about click and collect) ထင္ တဲ့လူေတြ မ်ားသထက္ မ်ားလာ လုိ႔ပါ။

အခုႏုိင္ငံေရး အေျခအေနက ကုန္ပစၥည္းလက္လီ ေရာင္းတဲ့ႏုိင္ငံ ေရး (retail politics) လုိပါပဲ။ ခင္ ဗ်ားတုိ႔က ႏုိင္ငံသားေတြ မဟုတ္ ပါဘူး။ စားသံုးသူေတြ (customer)ေတြပါ။ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ မဲ႐ုံကို သြားၿပီးေတာ့ ကိုယ္ႀကိဳက္တဲ့သူကို မဲထည့္မယ္။ ေနာက္ေန႔မွာ ကိုယ္ ေရြးခ်ယ္ လုိက္တဲ့ လူက အမတ္ျဖစ္ သြားၿပီးေတာ့ ခင္ဗ်ား တုိ႔လုိခ်င္တာ ေတြအားလံုး လာပုိ႔ေပးမယ္လုိ႔ ထင္ ၿပီး ထုိင္ေစာင့္ေနၾကတာပါ။ ဒီမုိက ေရစီႏုိင္ငံေရးကို အဲဒီလုိအဓိပၸာယ္ ဖြင့္ ဆုိလုိ႔မရပါဘူး။ ဘယ္တုန္းကမွ အဲလုိမ်ိဳး လုပ္လုိ႔ရတဲ့ ႏုိင္ငံေရးမ်ိဳး ဆုိတာ မရွိခဲ့ပါဘူး။

ဒါက ခင္ဗ်ားတစ္ေယာက္ တည္းရဲ႕ကိစၥ ဒါမဟုတ္ ကြၽန္ေတာ္ တစ္ေယာက္တည္းရဲ႕ကိစၥ မဟုတ္ ပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အားလံုးရဲ႕ အေရးပါ။ ဒါေပမယ့္ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အားလံုး ဆံုး႐ႈံး လိုက္ရပါၿပီ။ အေမ ဇုန္ႏုိင္ငံေရးက အေပၚယံပါပဲ။ ၾကာရွည္မခံတဲ့ ေမာ္ဒယ္ပါပဲ။ ကြၽန္ ေတာ္ တုိ႔ ပါးစပ္ နဲ႔ ခံတြင္းေတြ႕မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဟန္ဘာဂါလုိ စား ေကာင္း႐ုံ ခပ္ျမန္ျမန္ ခ်က္ထားတဲ့  fast food ႏုိင္ငံေရးပါပဲ။ အာဟာ ရျဖစ္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ခဏေတာ့ ဗုိက္ဝၿပီး ေက်နပ္ေနၾကမွာေပါ့။ အား လံုးကို ၿခံဳၾကည့္လုိက္ရင္ အလိမ္ခံ လုိက္ရတယ္လုိ႔ ခံစားရမွာပါ။ ကိုယ့္ပိုက္ဆံနဲ႔ သူမ်ားက ေလာင္း ကစားလုပ္သလုိမ်ိဳး။ သူႀကီးဘုရား ရြာသားေကာင္းမႈပါ။

အေမဇုန္ ႏုိင္ငံေရးက ကြာဟ မႈေတြျဖစ္ေပၚေစလုိ႔ အႏၱရာယ္မ်ား လွပါတယ္။ ပါတီေတြက ေပၚျပဴ လာျဖစ္ေအာင္ လုပ္လာၾကလုိ႔ လက္ဝဲ၊ လက္ယာ အစြန္းေရာက္တဲ့ ပါတီေတြ ထြက္ေပၚလာမွာပါ။ ဒီ ပါတီေတြက အေမဇုန္ ႏုိင္ငံေရး ရွင္သန္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေစၿပီး ျပည္သူ႔ဆႏၵနဲ႔ လက္ေတြ႔ အေျခအေနအၾကား ကြာဟခ်က္ႀကီးမားၿပီး အက္ ေၾကာင္းေတြ ေပၚလာတဲ့အခါမွ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ ခင္ဗ်ားတုိ႔ကုိ ထားခဲ့ မွာပါ။ အလြန္ဆုိးဝါးတဲ့ ႏုိင္ငံေရး သမားေတြနဲ႔ သူတုိ႔ရဲ႕ႏုိင္ငံေရးလုပ္ ရပ္ေတြကို ဖယ္ထုတ္ ပစ္လုိက္ပါ၊ အားလံုး ေကာင္းသြားပါလိမ့္မယ္ ဆုိတဲ့ အလြန္ ႐ုိးရွင္းတဲ့ အေျဖကို ပါတီေတြက ေပးပါလိမ့္မယ္။ ”အားလံုးအဆင္ေျပသြားဖုိ႔ ကြၽန္ ေတာ္တုိ႔ကိုသာ မဲေပးလုိက္ပါ” လုိ႔ ေျပာၾက မွာပါ။ ဒါေတြေၾကာင့္ကြၽန္ ေတာ္ စိတ္မေကာင္း ျဖစ္မိပါတယ္။ ဝမ္းနည္းပါတယ္။

ခင္ဗ်ားတုိ႔အားလံုး ဒီမုိကေရ စီကုိ ခ်စ္ျမတ္ႏုိးၾကၿပီး ႏုိင္ငံေရးကို မုန္းတီးေနတာ ကြၽန္ေတာ္သိပါ တယ္ဗ်ာ။ ဒါေပမယ့္ ႏုိင္ငံေရး မပါဘဲ ဒီမုိကေရစီ ဆုိတာ မရွိႏုိင္ ဘူး။ ႏုိင္ငံေရးသမား မရွိဘဲနဲ႔လည္း ႏုိင္ငံေရးဆိုတာ ျဖစ္မလာႏုိင္ဘူး။ ျပည္သူေတြ တံု႔ျပန္ရမွာက (လုပ္ရ မွာက) ေပၚျပဴလာ ျဖစ္တဲ့သူကို မဲ ေပးရမွာ မဟုတ္ဘူး။ ျပန္လည္ၿပီး ေတာ့ ေတ့ေတ့ဆုိင္ဆုိင္ ေဆြးေႏြး လုပ္ကိုင္(re-engage) ရမွာပါ။ အေမဇုန္ ႏုိင္ငံေရး ကေန ပိုၿပီးေလး နက္တဲ့၊ အႏွစ္သာရ ရွိတဲ့၊ ပိုထိ ေရာက္တဲ့ ေမာ္ဒယ္အျဖစ္ ေျပာင္း လဲရမွာပါ။ ဒီမုိကေရစီရဲ႕ အက်ိဳး ေက်းဇူးေတြကုိ တစ္ခါတေလ ျပႆ နာေတြလုိ႔ ထင္ၾကတယ္။ ဒီမုိကေရ စီက်တဲ့ ႏုိင္ငံေရး (democratic politics) က ေႏွးေကြးမွာပါ။ ႐ႈပ္ ႐ႈပ္ေထြးေထြး ျဗဳတ္စဗ်င္းေတာင္း ပါ။ နားလည္ဖုိ႔ ခက္ပါတယ္။ အ ေျဖ မွန္ကို တစ္ခါတည္း တန္းေတြ႔ မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲ ဆုိေတာ့ အရမ္းခက္ခဲ ႐ႈပ္ေထြးတဲ့ ျပႆနာေတြ အတြက္ အေျဖမွန္ ဆုိတာ မရွိပါဘူး။ ဒီမုိကေရစီက ႐ႈပ္႐ႈပ္ေထြးေထြး ျဖစ္ေနရတာ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆုိေတာ့ လူ႔ဘဝက လည္း ႐ႈပ္ေထြးေနလုိ႔ပါ။

ဒါေတြက တကယ့္ကုိ စိတ္ဝင္ စားဖုိ႔ ေကာင္းပါတယ္။ ႏုိင္ငံေရး ကို ျပန္ၿပီးေတာ့ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆုိ (redefine)ဖုိ႔ လိုအပ္ တယ္။ ျပည္သူ ေတြ ႏုိင္ငံေရးမွာ တက္တက္ၾကြၾကြ ပါဝင္လာေအာင္ ျပန္ၿပီးေတာ့ ေတ့ေတ့ဆုိင္ဆုိင္ ေဆြးေႏြးလုပ္ ကိုင္ (re-engage) ၾကရမယ္။ ဘာ ေၾကာင့္လဲ ဆုိေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အားလံုး အတူတကြ ရင္ဆုိင္ေနရ တဲ့ စိန္ေခၚမႈေတြက ျမင္ေနက်ေတြ႕ ေနက် သမား႐ုိးက် ႏုိင္ငံေရးနယ္ ပယ္ရဲ႕ အျပင္ဘက္ကိုေရာက္လုိ႔ပါ။

စိန္္ေခၚမႈေတြက ပိုၿပီးေတာ့ ခက္ခဲ ႐ႈပ္ေထြးလာတယ္။ ရာသီ ဥတု ေဖာက္ျပန္မႈေတြ၊ အၾကမ္း ဖက္မႈေတြ၊ အဝလြန္ေရာဂါ ျဖစ္တဲ့ သူေတြ မ်ားတာေတြ၊ စိတ္မႏွံသူ ေတြမ်ားလာတာေတြ စတဲ့ျပႆနာ ေတြက တစ္ဦးခ်င္း တစ္ေယာက္ ခ်င္းေျဖရွင္းဖုိ႔ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ အားလံုး အတူတကြ ပူးေပါင္းမွသာ ေျဖရွင္းႏုိင္မွာပါ။

ဒီမုိကေရစီရဲ႕ အက်ိဳးေက်းဇူး ေတြ ခံစားရဘုိ႔ ေစာင့္ရမွာပါ။ ျပည္ သူ႔ဆႏၵ နားေထာင္တာ၊ သေဘာ တူညီခ်က္ရဖုိ႔ အေပးအယူေတြ ညိႇ ႏႈိင္းမႈေတြ ေဇာင္းေပး (emphasis on compromise) ၿပီး လုပ္ကိုင္တာ ေတြက ဒီမုိကေရစီ က်ဆံုးတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီမုိကေရစီရဲ႕ အလွ တရားပါ။ တကယ္လုိ႔မ်ား ႏုိင္ငံ ေရးမွာ ျပႆနာေတြ မ်ားေနတယ္ ဆုိရင္ ဒါမဟုတ္ ႏုိင္ငံေရးက က် ႐ံႈးခဲ့ရင္ ႏုိင္ငံေရး သမားေတြကို အ ျပစ္ပံုခ်လုိက္တာ အရမ္း လြယ္တာ ေပါ့။ တကယ္ဆုိ ျပည္သူေတြကို လည္း အျပစ္တင္လုိ႔ မရဘူးလား။

တစ္ခါတေလ ျပည္သူေတြက အေျပာင္းအလဲ လြယ္လြန္းတယ္၊ မ်က္ႏွာမ်ားတယ္လုိ႔ ကြၽန္ေတာ္ ထင္မိတယ္။ ျပည္သူေတြက လံုးဝ နာက်င္မႈ မရွိတဲ့ အေျဖေတြ (pain-free solutions) လုိခ်င္ေနၾကတာ။ ႐ႈပ္ေထြး လြန္းလွတဲ့ ျပႆနာေတြ ကို နတ္ေရကန္ထဲ ပစ္ခ်လုိက္သလုိ ခ်က္ခ်င္း ေျပလည္ သြားေစခ်င္ၾက တာ။ နတ္ေရကန္ ဆုိတာ တကယ္ မွ မရွိတာ။ လက္ရွိ ရင္ဆုိင္ေနရ တဲ့ ျပႆနာေတြကုိ ေျဖရွင္းဖုိ႔ ႏုိင္ငံ ေရးသမားေတြကို အလုိမရွိဘူး။ ခ်က္ခ်င္း ေျပလည္သြားေစႏုိင္တဲ့ လုိတရေဆးႀကိမ္လုံုး ကိုင္ထားတဲ့ စူပါမန္း သုိ႔မဟုတ္ စူပါဝူးမန္းပဲ လုိခ်င္တာ။ ဒါေတြက တကယ္မွ မရွိတာ။

သိပ္ႀကီးမားတဲ့ စိန္ေခၚမႈေတြ နဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတာပါ။ ႏုိင္ငံေရး ဆုိတာကို ေသေသခ်ာခ်ာနားလည္ သေဘာေပါက္ၾကၿပီး ႏုိင္ငံေရး အဓိပၸာယ္ ကို ျပန္လည္ ဖြင့္ဆုိႏိုင္ မွသာ လုိခ်င္တဲ့ ပန္းတုိင္ဆီ ေရာက္ႏုိင္မွာပါ။ ႏုိင္ငံေရးရဲ႕ အ က်ိဳးေက်းဇူးေတြ က အလြန္႔အလြန္ မ်ားလြန္းလွပါတယ္။ ႏုိင္ငံေရးမ ပါတဲ့ေန႔ရယ္လုိ႔ မရွိပါဘူး။ လွ်ပ္စစ္ မီးမျပတ္ေရးကလည္း ေန႔စဥ္ႏုိင္ငံ ေရးပါပဲ။ ေသာက္ေရသံုးေရ ရရွိဖုိ႔၊ လူေနမႈ အဆင့္အတန္းျမင့္ဖုိ႔၊ ျပည္ သူေတြလံုၿခံဳဖုိ႔၊ က်န္းမာေရးေစာင့္ ေရွာက္မႈေပးဖုိ႔ ကိစၥေတြက ႏုိင္ငံ ေရးပါပဲ။ ျပည္သူေတြရဲ႕ အက်င့္ စာရိတၱ ပ်က္ျပားေနပါ ၿပီလုိ႔ေျပာ လုိ႔ ကြၽန္ေတာ္ ဒုကၡေကာင္းေကာင္း ေရာက္ခဲ့ဖူးတယ္။ ဒီမုိကေရစီက ေဆာင္ယူေပးႏိုင္တဲ့ အရာေတြ ကို ျပည္သူေတြက နားမလည္ၾကဘူး။ သတိမျပဳမိၾကဘူး။ တန္ဖုိးမထား ၾကဘူး။ ဒီမုိကေရစီကေန ဒီကေန႔ ရထားလုိက္တဲ့ အရာေတြကို သိမ္း ထားဖုိ႔ ေျပာေနတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ရထားတဲ့ အရာေတြအတြက္ ေက်း ဇူး မတင္သင့္ဘူး လား။ အခုေတာ့ လံုးဝ ေျပာင္းျပန္ပဲ။

ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္

ေကာင္းထက္ညြန္႔

Comments (0)

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*