ႏွာရည္ယိုရႊဲ လတပို႔တြဲ ထမင္းႏွဲပြဲ

ႏွာရည္ယိုရႊဲ လတပို႔တြဲ ထမင္းႏွဲပြဲ
February 17, 2017 Asian Fame
ႏွာရည္ယိုရႊဲ လတပို႔တြဲ ထမင္းႏွဲပြဲ

HtaMinNaeျမန္မာတုိ႔၏ မ်က္ေမွာက္ ေခတ္ တပို႔တြဲလ၏ ရာသီပြဲသည္ ထမင္းႏွဲ (ထမနဲ) ပြဲျဖစ္သည္။ တပို႔တြဲလသည္ ေကာက္ဦးေပၚခ်ိန္ ျဖစ္၍ လဆန္းစခ်ိန္မွ လျပည့္ေန႔တုိင္ ေအာင္ ျမန္မာႏုိင္ငံတစ္ဝန္း၊ ေက်း လက္ေဒသ ေတာရြာ အထိ ေတာင္သူ လယ္သမားႀကီး မ်ားသည္ ထမင္းႏွဲ ထိုးပြဲမ်ားကို ဆင္ယင္က်င္းပေလ့ရွိ ၾကသည္။

ထမင္းႏွဲပြဲကို အေစာဆံုးေတြ႕ရွိ ရေသာ ေခတ္ကား ေညာင္ရမ္း (ဒုတိယအင္းဝ) ေခတ္ ေနာက္ပိုင္း ျဖစ္သည္။ ဒုတိယ အင္းဝေခတ္ တနဂၤေႏြမင္း လက္ထက္၌ ထင္ရွား ေသာ စာဆိုေတာ္ တစ္ဦးျဖစ္သည့္ ဆီသည္ရြာစား ဦးေအာင္ႀကီး၏ တပို႔တြဲ လူးတားတြင္ “ရပ္ ရွစ္မ်က္ႏွာ၊ သံဃာတုိ႔အား၊ ဆယ္ပါး ဝတၳဳ၊ ယာဂုအေဖ်ာ္၊ ပူေဇာ္ရႊင္ၿပံဳး၊ ပြဲမဆံုးလွ်င္၊ မီးပံုသဘင္၊ သူႀကီးယင္ သည္၊ ေနာင္ခ်င္နိဗၺာန္ ကြၽန္းတည့္ ေလး” ဟု လည္းေကာင္း၊ သကၠရာဇ္ ၁၁၁၅ ခုႏွစ္ ခန္႔တြင္ အင္႐ံုဝန္ႀကီး ေရးသားေသာ ေရွးအင္းဝမင္း အဆက္ဆက္တု႔ိ၏ မင္းခမ္းမင္းနား အေဆာင္အေယာင္ႏွင့္ ရာသီပြဲ စသည္တုိ႔ကို ျပဆိုသည့္ ေလာက ဗ်ဴဟာက်မ္း၌ “က်ီဝန္က ယာဂုအိုး ၁ဝဝဝ ႏွင့္ ထမ္းစင္ ၁ဝဝဝ၊ မယ္ဖ်ဴး ၁ဝဝဝ ကို ေသြးေသာက္စုျမင္းေတာ္ သည္ ေရႊပန္းပန္ တုိ႔ၾကပ္မတ္ လွဴၿမဲ ေက်ာင္း ဘုရားမွာ တင္လွဴသည္” ဟု ေရးသားေဖာ္ျပထားသည္။ ထို႔ ေၾကာင့္ ပညာရွင္ တုိ႔သည္ ဒုတိယ အင္းဝေခတ္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ယာဂု (ထမနဲပြဲ) ကို တပို႔တြဲလ၏ ရာသီပြဲ အျဖစ္ မီးဖုန္းပြဲႏွင့္အတူ တြဲဖက္ က်င္းပေနၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း သတ္မွတ္ ၾကသည္။

ထမင္းႏွဲသည္ ေကာက္ညႇင္း ကို ႏွမ္း၊ ႏွမ္းဆီ၊ အုန္းသီး၊ ေျမပဲ၊ ခ်င္း စသည္ တုိ႔ျဖင့္ စီမံျပဳလုပ္ထား သည့္ ျမန္မာတုိ႔၏ ခ်ဳိ႕ဆိမ့္ေမႊးေသာ အစားအစာ တစ္မ်ဳိးျဖစ္သည္။ ေကာက္ညႇင္း ထမင္းကို ထပ္ခါထပ္ခါ ေကာ္မ်ား၊ ပတ္စာမ်ားႏွဲသည္ကဲ့သုိ႔ ႏွဲရေသာေၾကာင့္ ထမင္းႏွဲဟု အဓိပၸာယ္ ရွိရွိ မွည့္ေခၚထားျခင္း ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ စကားေျပာသံ အတုိင္း “ထမနဲ” ဟု ေခၚေျပာေရး သားၾကသည္။ ႏွမ္းဆီႏွင့္ ႏွမ္းႏုိင္ႏုိင္ ထည့္ရသည္ေၾကာင့္ “ႏွမ္းမနဲ” ဟူ၍ လည္း အမည္တြင္သည္။ အခ်ဳိ႕အရပ္ ၌ ထမင္းႏွဲကို “ယာဂု” ဟုလည္း ေခၚၾကသည္။

ျမန္မာ့႐ိုးရာ ယဥ္ေက်းမႈပြဲေတာ္ မ်ားသည္ ဘာသာေရးကို အေျခခံ၍ ကုသိုလ္ ရေရး၊ ေပ်ာ္ရႊင္ေရးကို အဓိ ကထား က်င္းပၾကသည္။ ထမင္းႏွဲပြဲ သည္ကား ကုသုိလ္ရေရး သာမက က်န္းမာေရး၊ ေပ်ာ္ရႊင္ေရးကို အဓိက ဦးတည္ခ်က္ ထားသည္ကို ေတြ႕ရ မည္။ “အစာလည္းေဆး၊ ေဆးလည္း အစာ” ဆိုသကဲ့သို႔ ေအးခ်မ္းသည့္ ဥတု ကာလတြင္ ထမင္းႏွဲသည္ ေဆး ဖက္ဝင္ေသာ အစာအျဖစ္ေရွး ျမန္ မာဆးပညာရွင္မ်ားက ဆိုၾကသည္။

ထမင္းႏွဲသည္ ဆီႏုိင္၍ အပူ စာခ်ည္းလိုလို ပါဝင္သည္။ တပို႔တြဲ လသည္ အလြန္ ခ်မ္းေအးၿပီး အဆီ ေျခာက္ခန္းခ်ိန္ ျဖစ္သည္။ ယင္းသို႔ ခ်မ္းေအးၿပီး အဆီ ေျခာက္ခန္းခ်ိန္ တြင္ ဆီႏုိင္သည့္ အပူစာ ထမင္းႏွဲကို သံုးေဆာင္ပါက အသားအေရ စိုျပည္ ၿပီး အပူဓာတ္ ရရွိႏုိင္သည္ဟု ဆိုၾက သည္။ သို႔ေၾကာင့္ ေရွးျမန္မာႀကီးမ်ား သည္ ႏွာရည္ယိုရႊဲ တပို႔တဲြလတြင္ ထမင္းႏွဲကို ေဆးပညာ ႐ႈေထာင့္မွ ႐ႈျမင္သံုးသပ္၍ ျပည္သူ႔ က်န္းမာေရး အတြက္ တပုိ႔တြဲလ ၏ ရာသီပြဲ အျဖစ္ သတ္မွတ္ ဖန္တီးခဲ့ဟန္ တူသည္ဟု လည္း အခ်ဳိ႕ပညာရွင္ တုိ႔က ဆိုၾက သည္။

ျမန္မာဘုရင္ တုိ႔သည္ တပို႔တြဲလ တြင္ မီးဖုန္းပြဲႏွင့္ အတူ ထမင္းႏွဲ (ယာဂု) ပြဲကို နန္းတြင္း၌ က်င္းပခဲ့ ၾကသည္။ မင္းတုန္းမင္း တရားႀကီး လက္ထက္ေတာ္၌မူ နန္းတြင္းသာ မက ေနျပည္ေတာ္ တစ္ခုလံုး၌ က်င္း ပခဲ့ၾကသည္။ နန္းတြင္း၌ ယာဂုက်ဳိ သည္ႏွင့္ တစ္ၿပဳိင္နက္ အေျမာက္ပစ္ ေဖာက္သည္။ ထိုအေျမာက္ပစ္ ေဖာက္သည္ႏွင့္ ေနျပည္ေတာ္တစ္ ဝန္းလံုးရွိ တုိင္းသူျပည္သား အားလံုး တို႔သည္ ေနျပည္ေတာ္မွ ေထာက္ပံ့ ေပးသည့္ လူတစ္ကိုယ္လွ်င္ ဆန္တစ္ စလယ္၊ ဆီ၊ ဆား၊ ႏွမ္း စသည္ တို႔ျဖင့္ က်ဳိခ်က္ စားေသာက္ၾက ကုန္သည္။

ေရွးျမန္မာမင္းမ်ား ဦးစီးက်င္းပ ခဲ့သည့္ ထမင္းႏွဲ ပြဲမ်ားသည္ ေျမရွင္ ပေဒသရာဇ္ ေခတ္ႏွင့္အတူ ေပ်ာက္ ကြယ္ခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံသူ၊ ႏုိင္ငံသား မ်ား၏ ထမင္းႏွဲပြဲကား ယေန႔တုိင္ တည္ရွိေနသည္။ မ်က္ေမွာက္ေခတ္ တြင္ ျမန္မာ လူမ်ဳိးတို႔သည္ မိမိတို႔၏ အင္အား အလိုက္ ထမင္းႏွဲပြဲ မ်ားကို တေပ်ာ္တပါး က်င္းပလ်က္ ရွိၾက သည္။ တစ္ဦးခ်င္းသာမက လမ္း အလိုက္၊ ရပ္ကြက္ အလုိက္၊ ေက်းရြာ အလုိက္ စုေပါင္းျပဳလုပ္သည့္ ထမင္း ႏွဲပြဲမ်ားလည္း ရွိသည္။

အခ်ဳိ႕က ထမင္းႏွဲပြဲကို ပိုမို စိတ္ ဝင္စားဖြယ္၊ ေပ်ာ္ရႊင္ဖြယ္ျဖစ္ ေအာင္ ၿပဳိင္ပြဲအသြင္ ဖန္တီးက်င္းပ ၾကသည္ လည္း ရွိသည္။ အခ်ဳိ႕ေဒသ၊ ေက်ာင္း မ်ားတြင္ အမ်ဳိးသားမ်ားသာမက အမ်ဳိးသမီးမ်ားကိုလည္း ၿပဳိင္ပြဲ က်င္း ပေပးၾကသည္။

ၿပဳိင္ပြဲအသြင္ က်င္းပရာတြင္ လည္း ထမင္းႏွဲအၿပဳိင္ထုိးၾကခ်ိန္ တြင္ ဒိုးပတ္ဝိုင္းမ်ားျဖင့္ တီးမႈတ္ ကခုန္ အားေပးၾကသည့္ ျမင္ကြင္းကို ျမင္ရ၊ ၾကားရသူတုိင္း ေပ်ာ္ရႊင္ ၾကည္ႏူးျမဴးၾ<ြကလွသည့္ ျမန္မာ့႐ိုးရာ ယဥ္ေက်းမႈပြဲေတာ္တစ္ခု ျဖစ္ေပ ေတာ့သည္။

ျမတ္မင္းလႈိင္

မွီျငမ္း-
ဦးေအးႏုိင္ (ဘီေအ)
အစိုးရဓမၼာစရိယႏွင့္ ေစတိယဂၤဏ
(ေရႊတံဆိပ္ရ အ႒ကထာျပန္အေက်ာ္)
ဓမၼာစရိယ၏ ဆယ့္ႏွစ္လရာသီ ျမန္မာ့႐ိုးရာ ရာသီပြဲေတာ္မ်ား

Comments (0)

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*